Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Nerv oxirlari

    Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 173-b. — ziyouz.com

    Nerv oxirlari NERV OXIRLARI, terminallar — nerv hujayralarining ösiqçalari (aksonlar) oxiridagi tuzilma; ösik,çalarning töqimalar, muskullar, bezlar, qon tomir devorlari yoki boşqa bir neyronga kelib tutaşiş — sinaptik kontakt hosil qiliş joyi; ta'sirotni qabul qiliş va uzatiş vazi-fasini bajaradi. Sezuvçan yoki retseptor N.o. — retseptorlar va effektor N.o. ajratiladi. Retseptorlar organizmdagi hamma a'zo va töqimalarda bölib, taşqi yoki içki muhit ta'sirotlarini qabul qiladi. Effektor N.o. qözğalişni nerv tolalaridan, şu tolalar boradigan tuqimaga, şuningdek, boş-qa nerv hujayralariga ötkazib beradi. N.o. funksiyasiga, kontakt hosil qiliş muhitiga qarab tugmaçasimon, halqasimon, plastinkasimon, tugunsimon bölişi mumkin.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    НЕРВ ОХИРЛАРИ, терминаллар — нерв ҳужайраларининг ўсиқчалари (аксонлар) охиридаги тузилма; ўсик,чаларнинг тўқималар, мускуллар, безлар, қон томир деворлари ёки бошқа бир нейронга келиб туташиш — синаптик контакт ҳосил қилиш жойи; таъсиротни қабул қилиш ва узатиш вази-фасини бажаради. Сезувчан ёки рецептор Н.о. — рецепторлар ва эффектор Н.о. ажратилади. Рецепторлар организмдаги ҳамма аъзо ва тўқималарда бўлиб, ташқи ёки ички муҳит таъсиротларини қабул қилади. Эффектор Н.о. қўзғалишни нерв толаларидан, шу толалар борадиган туқимага, шунингдек, бош-қа нерв ҳужайраларига ўтказиб беради. Н.о. функциясига, контакт ҳосил қилиш муҳитига қараб тугмачасимон, ҳалқасимон, пластинкасимон, тугунсимон бўлиши мумкин.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.