Nival mintaqa
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 195-b. — ziyouz.com
Nival mintaqa NIVAL MINTAQA, mangu qorlar mintaqasi — toğlardagi eng yuqori tabiiy balandlik mintaqasi; odatda, qor çiziğidan yuqorida joylaşgan böladi. Qutbiy va undan quyiroqdagi ölkalarda dengiz sathiga qadar yoyilgan. Qor böronlari va qor köçkilari sababli hamda muz tillarining yanada quyiroqqa siljişidan N.m. elementlari qor çiziğidan ham pastroqqa tuşişi mumkin. Markaziy Osiyodagi toğlarning çöl zonasida N.m. çegarasi eng yuqori (ayrim joylarda 6500 m dan baland )dan ötadi. N.m. landşafti uçun qor uyumlari va muzliklar, qoya va qurumlar xos. Sovukdan fizik nuraş jarayonlari jadal keçadi. Organik hayoti yaxşi rivoj topmagan. Ösimlik qoplami (mox, lişaynik va ba'zi yuksak ösimliklar) juda siyrak, hayvonlar kam uçraydi; faqat quş va haşarotlarning ayrim turlari muqim yaşaydi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
НИВАЛ МИНТАҚА, мангу қорлар минтақаси — тоғлардаги энг юқори табиий баландлик минтақаси; одатда, қор чизиғидан юқорида жойлашган бўлади. Қутбий ва ундан қуйироқдаги ўлкаларда денгиз сатҳига қадар ёйилган. Қор бўронлари ва қор кўчкилари сабабли ҳамда муз тилларининг янада қуйироққа силжишидан Н.м. элементлари қор чизиғидан ҳам пастроққа тушиши мумкин. Марказий Осиёдаги тоғларнинг чўл зонасида Н.м. чегараси энг юқори (айрим жойларда 6500 м дан баланд )дан ўтади. Н.м. ландшафти учун қор уюмлари ва музликлар, қоя ва қурумлар хос. Совукдан физик нураш жараёнлари жадал кечади. Органик ҳаёти яхши ривож топмаган. Ўсимлик қоплами (мох, лишайник ва баъзи юксак ўсимликлар) жуда сийрак, ҳайвонлар кам учрайди; фақат қуш ва ҳашаротларнинг айрим турлари муқим яшайди.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.