Non sindiriş
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 288-b. — ziyouz.com
Non sindiriş - nikoh töyi marosimlaridan. Örta Osiyo xalqlari, jumladan, özbeklar örtasida keng tarqalgan. N.s. otaning sovçi yuborgan oilaga qizini uzatişga rozi ekanligi, va'daning qat'iy va muqaddasligini, şuningdek, kuyov-kelin, quda oilalar ahil bölişiga bildirilgan istakni ifodalaydi. N.s. odati ayrim mahalliy tafovutlarga ega. Çunonçi, Farğona vodiysidagi özbeklarda N.s. qizning otasi rozi bölgaç, bajarila-di: sovçilar keltirgan dasturxon oçilib, noni sindiriladi, söng töy ma-salalari aniklanadi. Ilgari Surxon-daryo vodiysida N.s. qalin miqdorini belgilaşdan söng ötkazilgan — non teng ikkiga bölinib, kelin va kuyovning qarindoşlariga taqsimlangan.
N.s.ning qay darajada ötkazilişi kuyov va kelin tomonning iqtisodiy ahvoliga boğliq bölgan. Ilgari N.s. b-n fotiha töyi alohida marosim tarzida uyuştirilgan bölsa, keyingi yillarda N.s. ixçamlaştirilib, qöşilib ham ötkazilmoqda. N.s.da unaştirilgan qiz yigit tomoniga va yigit esa qizning yaqin qarindoş-uruğlariga hurmat yuzasidan körinmaslikka harakat qiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
НОН СИНДИРИШ - никоҳ тўйи маросимларидан. Ўрта Осиё халқлари, жумладан, ўзбеклар ўртасида кенг тарқалган. Н.с. отанинг совчи юборган оилага қизини узатишга рози эканлиги, ваъданинг қатъий ва муқаддаслигини, шунингдек, куёв-келин, қуда оилалар аҳил бўлишига билдирилган истакни ифодалайди. Н.с. одати айрим маҳаллий тафовутларга эга. Чунончи, Фарғона водийсидаги ўзбекларда Н.с. қизнинг отаси рози бўлгач, бажарила-ди: совчилар келтирган дастурхон очилиб, нони синдирилади, сўнг тўй ма-салалари аникланади. Илгари Сурхон-дарё водийсида Н.с. қалин миқдорини белгилашдан сўнг ўтказилган — нон тенг иккига бўлиниб, келин ва куёвнинг қариндошларига тақсимланган.
Н.с.нинг қай даражада ўтказилиши куёв ва келин томоннинг иқтисодий аҳволига боғлиқ бўлган. Илгари Н.с. б-н фотиҳа тўйи алоҳида маросим тарзида уюштирилган бўлса, кейинги йилларда Н.с. ихчамлаштирилиб, қўшилиб ҳам ўтказилмоқда. Н.с.да унаштирилган қиз йигит томонига ва йигит эса қизнинг яқин қариндош-уруғларига ҳурмат юзасидан кўринмасликка ҳаракат қилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.