Nyu-York

Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 358-b. — ziyouz.com

Nyu-York — AQŞning şim.- şar-qiy qismidagi ştat. Atlantika okeani sohilida (Long-Aylend o. ham N.-Y. tarkibida), Kanada b-n çegaradoş. Mayd. 127,2 ming km2. Aholisi 19,2 mln. kişi (2002); 84% şaharlarda yaşaydi. Ma'muriy markazi — Olbani ş. Yirik şaharlari: Nyu-York, Buffalo, Roçester, Sirakyus. Ştat hududining köp qismida Appalaçi toğ tizmalari (eng baland joyi 1628m) joylaşgan. Iklimi mö'tadil, sernam iqlim. Yanv,ning örtaça t-rasi 0—8°, iyulniki 20— 23°. Yillik yoğin 800—1000 mm. Yirik daryolari: Gudzon, Sanlavrentiy. Örmonlar bor.

N.-Y. — AQŞning iktisodiy jihatdan eng rivojlangan va aholisi ziç ştatlaridan. Sanoat mahsuloti i.ç. va savdo aylanmasi böyiça AQŞda 1-örinda. Q.x.ningetakçi tarmoqlari sut çorvaçiligi, parrandaçilik, sabzavotçilik, tokçilik.

N.-Y. hududini 17-a. boşida gollandlar bosib olgan. Ştatning mahalliy aholisi qirib taşlangan. 1664 y.da N.-Y.ni inglizlar egalladi. 1776 y.da N.-Y. AQŞni tuzişda qatnaşgan dastlabki 13 ştatdan biri bölgan.

Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

НЬЮ-ЙОРК — АҚШнинг шим.- шар-қий қисмидаги штат. Атлантика океани соҳилида (Лонг-Айленд о. ҳам Н.-Й. таркибида), Канада б-н чегарадош. Майд. 127,2 минг км2. Аҳолиси 19,2 млн. киши (2002); 84% шаҳарларда яшайди. Маъмурий маркази — Олбани ш. Йирик шаҳарлари: Нью-Йорк, Буффало, Рочестер, Сиракьюс. Штат ҳудудининг кўп қисмида Аппалачи тоғ тизмалари (энг баланд жойи 1628м) жойлашган. Иклими мўътадил, сернам иқлим. Янв,нинг ўртача т-раси 0—8°, июлники 20— 23°. Йиллик ёғин 800—1000 мм. Йирик дарёлари: Гудзон, Санлаврентий. Ўрмонлар бор.

Н.-Й. — АҚШнинг иктисодий жиҳатдан энг ривожланган ва аҳолиси зич штатларидан. Саноат маҳсулоти и.ч. ва савдо айланмаси бўйича АҚШда 1-ўринда. Қ.х.нингетакчи тармоқлари сут чорвачилиги, паррандачилик, сабзавотчилик, токчилик.

Н.-Й. ҳудудини 17-а. бошида голландлар босиб олган. Штатнинг маҳаллий аҳолиси қириб ташланган. 1664 й.да Н.-Й.ни инглизлар эгаллади. 1776 й.да Н.-Й. АҚШни тузишда қатнашган дастлабки 13 штатдан бири бўлган.

Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.