Odamato
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 42-b. — ziyouz.com
Odamato — islomga (şuningdek, iudaizm va xristianlikka) köra, Alloh tomonidan yaratilgan yer yuzidagi birinçi odam va inson zotining otasi. Qur'onga köra, Alloq O.ni loydan özining yerdagi örinbosari (xalifa) sifatida yaratib, unga öz ruhidan jon ato etgan. O. Abulbaşar (insoniyat otasi) deb ham ataladi. Islomda O. birinçi payğambar hisoblanadi. Alloh O.ga barça narsalarning nomlarini örgatdi va bu b-n uni fariştalardan yuqori qöydi, fariştalarga O.ga boş egib sajda qilişni buyurdi. Faqat Iblis sajda qilişdan boş tortdi. Iblis takabburligi va sarkaşligi tufayli jannatdan quvildi. O. jufti haloli Momohavo b-n jannatda yaşab, ularga barça ne'matlardan yeyişlikka ruxsat berildi, faqatgina bir daraxtning mevasidan yeyiş taqiqlandi (A'rof surasi, 19—21-oyatlar). Iblis O. b-n Momohavoni aldab, taqiqlangan daraxt mevasini yediradi. Buning jazosi evaziga ular jannatdan çiqarilib, ularning avlodlari yerda yaşaşga va mehnat qilişga mahkum etiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ОДАМАТО — исломга (шунингдек, иудаизм ва христианликка) кўра, Аллоҳ томонидан яратилган ер юзидаги биринчи одам ва инсон зотининг отаси. Қуръонга кўра, Аллоқ О.ни лойдан ўзининг ердаги ўринбосари (халифа) сифатида яратиб, унга ўз руҳидан жон ато этган. О. Абулбашар (инсоният отаси) деб ҳам аталади. Исломда О. биринчи пайғамбар ҳисобланади. Аллоҳ О.га барча нарсаларнинг номларини ўргатди ва бу б-н уни фаришталардан юқори қўйди, фаришталарга О.га бош эгиб сажда қилишни буюрди. Фақат Иблис сажда қилишдан бош тортди. Иблис такаббурлиги ва саркашлиги туфайли жаннатдан қувилди. О. жуфти ҳалоли Момоҳаво б-н жаннатда яшаб, уларга барча неъматлардан ейишликка рухсат берилди, фақатгина бир дарахтнинг мевасидан ейиш тақиқланди (Аъроф сураси, 19—21-оятлар). Иблис О. б-н Момоҳавони алдаб, тақиқланган дарахт мевасини едиради. Бунинг жазоси эвазига улар жаннатдан чиқарилиб, уларнинг авлодлари ерда яшашга ва меҳнат қилишга маҳкум этилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.