Odat

Odat (psixologiyada) — örganiş bölib qolgan va muayyan vaziyatda bajariş individ uçun ehtiyojga aylangan xattiharakat. O. stixiyali tarzda şakllanişi, muayyan tarbiya mahsuli bölişi, xarakterning barqaror xususiyatiga aylanişi, avtomatizm belgilariga ega bölişi mumkin. O.ning fiziologik asosi, malakanikn kabi, dinamik stereotip, ya'ni boş miya katta yarim şari pöstloğidagi nerv sistemasidir. O. faoliyatning turli soxalari (mehnat, öquv, sport va b.)da vujudga kelib, inson xattiharakatining barça tomonlari (axloqi, biliş jarayoni, madaniy-maişiy turmuşi va b.)ni qamrab oladi. O. foydali (mas, ertalabki gimnastika) va zararli (mas, çekiş) bölişi mumkin. Foydali O. şaxening ijobiy xislatlari şakllanişiga yordam beradi. Mas, mehnat odati mehnatsevarlikni rivojlantiradi. Aksinça, zararli O.lar salbiy xususiyatlarni keltirib çiqaradi. Mas, vaqtni behuda ötkazişdan dangasalik, işni oxiriga yetkazmaslikdan irodasizlik O.lari kelib çikali. O. tusini olgan xattiharakatlar kişiga mustahkam singib, uning tabiatiga — fazilati yoki illatiga aylanadi. Yoşlikdan ijobiy Olarni tarkib toptirib, salbiy O.larga qarşi kuraşiş ta'limtarbiyaning muhim vazifasidir.