Ommaviy qöşiq
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 169-b. — ziyouz.com
Ommaviy qöşiq - qöşiq turi; xalq orasida ommalaşuviga möljallangan kompozitor asari. Köpinça jamoaviy (xor) tarzda, çolğu jörligisiz ijro etiladi. O.q. namunalariga band (band-naqarot) şakli, yorqin, esda qoladigan kuyi, ayni paytda, musiqiy va şe'riy bayonining oddiyligi, kuy hajmining örta vokal re-gistrga asoslanganligi xosdir. Asosan, namoyiş, miting, yirik yiğiliş kabi jamoaviy tadbirlarda ijro etiladi. Ilk namunalari Buyuk Fransiya inqilobi davrida yuzaga kelgan (mas, «Marselyeza» — hozirda Fransiya Davlat madhiyasi). Inqilobiy qöşiq, harbiylar (safda ijro etiladigan) qöşiği, Davlat madhiyasi kabi turlari bor. Özbekistonda 20-a.ning 1-çoragida yuzaga kelgan (Hamzaning «Biz işçimiz», «Xoy işçilar» va b.), keyinçalik bastakor (T. Jalilov, K. Jabborov va b.) va kompozitor (S. Yudakov, M. Burhonov) lar ijodida örin olgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ОММАВИЙ ҚЎШИҚ - қўшиқ тури; халқ орасида оммалашувига мўлжалланган композитор асари. Кўпинча жамоавий (хор) тарзда, чолғу жўрлигисиз ижро этилади. О.қ. намуналарига банд (банд-нақарот) шакли, ёрқин, эсда қоладиган куйи, айни пайтда, мусиқий ва шеърий баёнининг оддийлиги, куй ҳажмининг ўрта вокал ре-гистрга асосланганлиги хосдир. Асосан, намойиш, митинг, йирик йиғилиш каби жамоавий тадбирларда ижро этилади. Илк намуналари Буюк Франция инқилоби даврида юзага келган (мас, «Марсельеза» — ҳозирда Франция Давлат мадҳияси). Инқилобий қўшиқ, ҳарбийлар (сафда ижро этиладиган) қўшиғи, Давлат мадҳияси каби турлари бор. Ўзбекистонда 20-а.нинг 1-чорагида юзага келган (Ҳамзанинг «Биз ишчимиз», «Хой ишчилар» ва б.), кейинчалик бастакор (Т. Жалилов, К. Жабборов ва б.) ва композитор (С. Юдаков, М. Бурҳонов) лар ижодида ўрин олган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.