Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Oolitlar

    Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 185-b. — ziyouz.com

    Oolitlar (yun. oon — tuxum va lithos — toş) — temir, marganetsning yumaloq va ellips şaklidagi oksid va silikat birikmalari. O. tarkibida, odatda, kalsit, dolomit, aragonit, rodoxrozit, leptoxlorit va b. minerallar ham böladi. Mayda (mikroskopik) zarra holidan nöxat kattaligigaça ölçamda uçraydi. O.ning 2—5 mm kattalikdagilari pizol itlar deb ataladi. O.ning markaziy qismiga, köpinça, mayda qum zarralari yoki hayvon çiğanoklari joylanib, ularning atrofida qat-qat O. töplangan böladi. O. okean, dengiz va kaynar buloklar tubida vujudga keladi. Rossiyada (Ural va Kerç ya.o.) temirli O. (temir rudasi xili) konlari bor. Özbekistonda temirli O. paleogen gil qatlamlarida topilgan.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ООЛИТЛАР (юн. oon — тухум ва lithos — тош) — темир, марганецнинг юмалоқ ва эллипс шаклидаги оксид ва силикат бирикмалари. О. таркибида, одатда, кальцит, доломит, арагонит, родохрозит, лептохлорит ва б. минераллар ҳам бўлади. Майда (микроскопик) зарра ҳолидан нўхат катталигигача ўлчамда учрайди. О.нинг 2—5 мм катталикдагилари пизол итлар деб аталади. О.нинг марказий қисмига, кўпинча, майда қум зарралари ёки ҳайвон чиғаноклари жойланиб, уларнинг атрофида қат-қат О. тўпланган бўлади. О. океан, денгиз ва кайнар булоклар тубида вужудга келади. Россияда (Урал ва Керчь я.о.) темирли О. (темир рудаси хили) конлари бор. Ўзбекистонда темирли О. палеоген гил қатламларида топилган.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.