Oqçitir
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 326-b. — ziyouz.com
Oqçitir OQÇITIR, qarğatirnoq (Euclidium syriacum) — butguldoşlarga mansub bir yillik begona öt. Poyasi asosidan tarvaqaylagan, serşox, qat-tiq tuklar b-n qoplangan, böyi 10— 30 sm. Barglari bandli, çözinçoq, ket-ma-ket joylaşgan, çetlari siyrak tişli, tukli. Gullari oq yoki oqiş-sariq, bandsiz, poya uçida şoda töpgul hosil qiladi. Mevabandi yöğon, me-vasi — qözoq. Ildizi öq ildiz. May — iyulda gullaydi va mevalaydi. Bir tupi 3 mingdan ortiq uruğ tuğadi. Uruğidan köpayadi. Uruğlari 4—18° haroratda kökaradi. Mart — mayda, şuningdek, avg. —okt.da nihol beradi. Örta Osi-yoda tarqalgan. Beda, su-ğoriladigan va lalmi don ekinlari orasida uçraydi.
Kuraş çoralari: gullagunga-ça ötoq qilinadi, piçanga ekilgan beda erta muddatlarda, begona öt mevalari yetilgun-ça öriladi; ğalla ekinlariga 2,4=D tipidagi gerbitsidlar purkaladi va b.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ОҚЧИТИР, қарғатирноқ (Euclidium syriacum) — бутгулдошларга мансуб бир йиллик бегона ўт. Пояси асосидан тарвақайлаган, сершох, қат-тиқ туклар б-н қопланган, бўйи 10— 30 см. Барглари бандли, чўзинчоқ, кет-ма-кет жойлашган, четлари сийрак тишли, тукли. Гуллари оқ ёки оқиш-сариқ, бандсиз, поя учида шода тўпгул ҳосил қилади. Мевабанди йўғон, ме-васи — қўзоқ. Илдизи ўқ илдиз. Май — июлда гуллайди ва мевалайди. Бир тупи 3 мингдан ортиқ уруғ туғади. Уруғидан кўпаяди. Уруғлари 4—18° ҳароратда кўкаради. Март — майда, шунингдек, авг. —окт.да ниҳол беради. Ўрта Оси-ёда тарқалган. Беда, су-ғориладиган ва лалми дон экинлари орасида учрайди.
Кураш чоралари: гуллагунга-ча ўтоқ қилинади, пичанга экилган беда эрта муддатларда, бегона ўт мевалари етилгун-ча ўрилади; ғалла экинларига 2,4=D типидаги гербицидлар пуркалади ва б.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.