Oqşoh
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 327-b. — ziyouz.com
Oqşoh (? - 1221) - Muhammad Xorazmşohning öğli. Xorazmşoh ölimi oldidan O. va boşqa öğli Ömoqşohak çaqirib taxtni Jaloliddin Manguberdiga berajagini bildirgan. Akaukalar Gur-ganjni mudofaa etiş uçun kelişgan. Sobiq valiaxd Özloqşoh tarafdorlari Jaloliddinni tan olmaganlar. Jaloliddin Gurganjni taşlab ketişga maj-bur bölgan. 3 kundan söng möğullarning yaqinlaşib kelayotganini eşitgan Özloqşoh va O.lar ham şaharni tark etganlar. Möğullar ularni ta'qib etib, Habuşon viloyatidagi Vaşta qişloğida ularga yetib olganlar. Avvaliga şahzodalar möğullarning bir tödasini yengişgan, ğalabadan kibrlanib, xavf-xatardan ogoh bölmay turganlarida möğullar ularni qurşab olib, askarlari b-n ço-pib taşlagan. Möğullar O. va Özloqşohning kallalarini nayzaga ilib mamlakat böylab kötarib yurişgan.
Juvayniining yozişiça, Uzloqşoh va O. möğullar tomonidan asir olinib, 2 kundan söng qatl etilgan. Raşiduddinga köra, möğullar ularni şahzoda ekanliklaridan bexabar boşqalar qatori çopib taşlaganlar.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ОҚШОҲ (? - 1221) - Муҳаммад Хоразмшоҳнинг ўғли. Хоразмшоҳ ўлими олдидан О. ва бошқа ўғли Ўмоқшоҳак чақириб тахтни Жалолиддин Мангубердига беражагини билдирган. Акаукалар Гур-ганжни мудофаа этиш учун келишган. Собиқ валиахд Ўзлоқшоҳ тарафдорлари Жалолиддинни тан олмаганлар. Жалолиддин Гурганжни ташлаб кетишга маж-бур бўлган. 3 кундан сўнг мўғулларнинг яқинлашиб келаётганини эшитган Ўзлоқшоҳ ва О.лар ҳам шаҳарни тарк этганлар. Мўғуллар уларни таъқиб этиб, Ҳабушон вилоятидаги Вашта қишлоғида уларга етиб олганлар. Аввалига шаҳзодалар мўғулларнинг бир тўдасини енгишган, ғалабадан кибрланиб, хавф-хатардан огоҳ бўлмай турганларида мўғуллар уларни қуршаб олиб, аскарлари б-н чо-пиб ташлаган. Мўғуллар О. ва Ўзлоқшоҳнинг каллаларини найзага илиб мамлакат бўйлаб кўтариб юришган.
Жувайниининг ёзишича, Узлоқшоҳ ва О. мўғуллар томонидан асир олиниб, 2 кундан сўнг қатл этилган. Рашидуддинга кўра, мўғуллар уларни шаҳзода эканликларидан бехабар бошқалар қатори чопиб ташлаганлар.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.