Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Organoidlar

    Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 210-b. — ziyouz.com

    Organoidlar (yun. organon — organ va eidos — köriniş, qiyofa) — hujayraning hayot faoliyati davomida uning maxsus funksiyasining bajarilişini ta'minlovçi doimiy tarkibiy qismlari, ya'ni hujayra organlari. Eukariot hujayralarda xromosomalar, mitoxondriylar, Golji kompleksi, endoplazmatik tör, ribosomalar, mikronayçalar, mizosomalar, hayvon qujayralarida sentriollar, mikrofibrillar, ösimliklarda plastidalar O. deyiladi. Prokariot hujayralarda köpçilik O. bölmaydi. Bir xujayralilarning maxsus strukturaviy elementlari, mas, harakatlaniş funksiyasini bajaruvçi xivçinlari va kipriklari, ovqat hazm qiliş va ayiriş vazifasini bajaruvçi vakuollari organellalar deyiladi. Kupinça «O.» va «organellalar» terminlari sinonim sifatida qöllanadi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ОРГАНОИДЛАР (юн. organon — орган ва eidos — кўриниш, қиёфа) — ҳужайранинг ҳаёт фаолияти давомида унинг махсус функциясининг бажарилишини таъминловчи доимий таркибий қисмлари, яъни ҳужайра органлари. Эукариот ҳужайраларда хромосомалар, митохондрийлар, Гольжи комплекси, эндоплазматик тўр, рибосомалар, микронайчалар, мизосомалар, ҳайвон қужайраларида центриоллар, микрофибриллар, ўсимликларда пластидалар О. дейилади. Прокариот ҳужайраларда кўпчилик О. бўлмайди. Бир хужайралиларнинг махсус структуравий элементлари, мас, ҳаракатланиш функциясини бажарувчи хивчинлари ва киприклари, овқат ҳазм қилиш ва айириш вазифасини бажарувчи вакуоллари органеллалар дейилади. Купинча «О.» ва «органеллалар» терминлари синоним сифатида қўлланади.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.