Örik tunlami
Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 146-b. — ziyouz.com
Örik tunlami — örik daraxti zararkunandasi. Ba'zan behini ham zararlaydi. Örta Osiyoda, ayniqsa, Farğona vodiysi va Tojikistonning ayrim tumanlarida tarqalgan. Bargi, guli va mevalariga zarar yetkazadi. Ö.t. qanotlari sariqpuşti, orqa qanotlari oqimtir, keng hoşiya va unga parallel kökimtir yölçasi bor. Tuxumi şarsimon, 1 mm, qurti yaşil, 2,5 sm. Ğumbagi 13—14 mm, qönğir, pillaga öralgan. Ö.t. tuxumlik bosqiçida qişlaydi. Qurtlari köklamda barglar yozilişidan sal oldin paydo böladi, asosan, tunda oziklanadi. Bir oydan keyin rivojlanişni tugallab, yerga tuşadi. Xazonlar tagida yoki tuproq yuza qavatida pilla öraydi va 2—3 hafta ötgaç, voyaga yetgan kapalaklar uçib çiqadi. Ayrim qurtlari devor yoriqlari, daraxtlarning eski pöstloqlari yoriqlarida uçraydi. 300—400 tagaça tuxum qöyadi, tuxumi lentasimon, yilda bir marta avlod beradi.
Kuraş çoralari: gullaşdan oldin va gullaşdan keyin daraxtlarga insektitsidlar (fozalon, zolon, sitrofosning 0,2—0,3% li eritmasi) bilan işlov beriladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЎРИК ТУНЛАМИ — ўрик дарахти зараркунандаси. Баъзан беҳини ҳам зарарлайди. Ўрта Осиёда, айниқса, Фарғона водийси ва Тожикистоннинг айрим туманларида тарқалган. Барги, гули ва меваларига зарар етказади. Ў.т. қанотлари сариқпушти, орқа қанотлари оқимтир, кенг ҳошия ва унга параллел кўкимтир йўлчаси бор. Тухуми шарсимон, 1 мм, қурти яшил, 2,5 см. Ғумбаги 13—14 мм, қўнғир, пиллага ўралган. Ў.т. тухумлик босқичида қишлайди. Қуртлари кўкламда барглар ёзилишидан сал олдин пайдо бўлади, асосан, тунда озикланади. Бир ойдан кейин ривожланишни тугаллаб, ерга тушади. Хазонлар тагида ёки тупроқ юза қаватида пилла ўрайди ва 2—3 ҳафта ўтгач, вояга етган капалаклар учиб чиқади. Айрим қуртлари девор ёриқлари, дарахтларнинг эски пўстлоқлари ёриқларида учрайди. 300—400 тагача тухум қўяди, тухуми лентасимон, йилда бир марта авлод беради.
Кураш чоралари: гуллашдан олдин ва гуллашдан кейин дарахтларга инсектицидлар (фозалон, золон, цитрофоснинг 0,2—0,3% ли эритмаси) билан ишлов берилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.