Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Ota-onalarning huquq va majburiyatlari

    Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 271-b. — ziyouz.com

    Ota-onalarning huquq va majburiyatlari - oila huquqi sohasi. Avvalo, ota-onalar öz bolalariga nisbatan teng huquq va majburiyatlarga egadirlar. Bu Özbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 46-moddasida nazarda tutilgan xotin-qizlar va erkaklarning teng huquqligidan kelib çiqadi. Bola haqida ğamxörlik qiliş, unga ta'limtarbiya beriş ota-ona uçun faqat axloqiy qoida bölib qolmay, balki konstitutsiyaviy xuquq va burçdan ham iborat.

    O.-o.h. va m. 2 turga bölinadi: şaxsiy huquq va majburiyatlar; mulkiy ququq va majburiyatlar. ÖzR oila qonuniga köra, O.-o.h. va m.ga öz farzandlari b-n birga yaşaş, ularning tarbiyasi b-n şuğullaniş, ota-onalik huquklarini mustaqil ravişda amalga oşiriş, bolalarning soğliği, jismoniy, ruhiy, ma'naviy va axlo-qiy kamoloti haqida ğamxörlik kiliş, bolalarning qonun hujjatlarida belgilangan zarur darajada ta'lim olişini ta'minlaş, bolalarning huquq va manfaatlarini himoya qiliş kabilar kiradi. Oilaviyhuquqiy munosabatlarda qonunçilik bolalar manfaatining ustuvorligini belgilaydi. Ota-ona va bolalar örtasida keliş-movçiliklar mavjud bölganda, vasiylik va homiylik organi bolalarning huquq va manfaatlarini himoya qiliş uçun vakil tayinlaydi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ОТА-ОНАЛАРНИНГ ҲУҚУҚ ВА МАЖБУРИЯТЛАРИ - оила ҳуқуқи соҳаси. Аввало, ота-оналар ўз болаларига нисбатан тенг ҳуқуқ ва мажбуриятларга эгадирлар. Бу Ўзбекистон Республикаси Конституциясининг 46-моддасида назарда тутилган хотин-қизлар ва эркакларнинг тенг ҳуқуқлигидан келиб чиқади. Бола ҳақида ғамхўрлик қилиш, унга таълимтарбия бериш ота-она учун фақат ахлоқий қоида бўлиб қолмай, балки конституциявий хуқуқ ва бурчдан ҳам иборат.

    О.-о.ҳ. ва м. 2 турга бўлинади: шахсий ҳуқуқ ва мажбуриятлар; мулкий қуқуқ ва мажбуриятлар. ЎзР оила қонунига кўра, О.-о.ҳ. ва м.га ўз фарзандлари б-н бирга яшаш, уларнинг тарбияси б-н шуғулланиш, ота-оналик ҳуқукларини мустақил равишда амалга ошириш, болаларнинг соғлиғи, жисмоний, руҳий, маънавий ва ахло-қий камолоти ҳақида ғамхўрлик килиш, болаларнинг қонун ҳужжатларида белгиланган зарур даражада таълим олишини таъминлаш, болаларнинг ҳуқуқ ва манфаатларини ҳимоя қилиш кабилар киради. Оилавийҳуқуқий муносабатларда қонунчилик болалар манфаатининг устуворлигини белгилайди. Ота-она ва болалар ўртасида келиш-мовчиликлар мавжуд бўлганда, васийлик ва ҳомийлик органи болаларнинг ҳуқуқ ва манфаатларини ҳимоя қилиш учун вакил тайинлайди.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.