Öta yoruğlik tezligi

Öta yoruğlik tezligi — yoruğlik tezligilzya katta tezlik. Nisbiylik nazariyasiga köra, har qanday signalning uzatilişi va moddiy jismlarning harakati yoruğlikning böşliqdagi tezligi s dan katta tezlik bilan yuz berişi mumkin emas. Biroq, har qanday tebraniş jarayoni turliça ikki tarqaliş tezligi: guruh tezligi va fazaviy tezlik bilan ifodalanadi. Guruh tezligi — yaqin çastotali tölqinlar guruhining energiya taşiş tezligi. Şuning uçun nisbiylik prinsipita muvofiq, har qanday tebraniş jarayoni guruh tezligi s dan katta bölişi mumkin emas. Aksinça, bu tölqinlar guruhining har bir monoxromatik taşkil etuvçisi fazasining tarqaliş tezligi, ya'ni fazaviy tezlik tölqinning energiya taşişi bilan boğliq emas. Şuning uçun bu tezlik har qanday qiymatni, şu jumladan, s dan katta qiymatlarni ham qabul qilişi mumkin. Ana şu holda tezlik Ö. yo. t. böladi. Moddiy zarralarning biror muhitdagi (böşliqdan taşqari) tezligi yoruğlikning şu muhitdagi tezligidan katta bölişi mumkin. Zaryadli zarralarning bunday harakati Çerenkov nurlanişiga olib keladi (q. Çerenkov — Vavilov nurlanişi).