Otaliq
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 270-b. — ziyouz.com
Otaliq — 1) Kavkaz xalklari, keltlar, arablar va b.da badavlat xonadon egalari tomonidan farzandlarini tarbiyalaş uçun vassallar yoki xizmatkorlarga beriş. Farzand ma'lum yoşga yetganda oilasiga qaytgan; 2) Sal-juqiylar davri (1038—1194)da sulton e'tiborini qozongan kişilarga berilgan mansub. O. «ota örniga ota» degan mazmunga ega bölib, uning vazi-fasi şahzoda yoki xonzodalarni tarbiyalaŞ va ular ixtiyoridagi ulusni baloğatga yetgunlariga qadar boşqarişdan iborat bölgan. Tarixda ba'zi O.lar hokimiyatni öz qöllariga olgan hollar ham bölgan. Çunonçi, Aştarxoniylar davrida Balhsa Mahmudbiy otaliq (18-a. boşlari), Manğitlar davrida Buxoroda Muhammad Rahim otaliq (1753— 58) hokimiyatni egallagan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ОТАЛИҚ — 1) Кавказ халклари, кельтлар, араблар ва б.да бадавлат хонадон эгалари томонидан фарзандларини тарбиялаш учун вассаллар ёки хизматкорларга бериш. Фарзанд маълум ёшга етганда оиласига қайтган; 2) Сал-жуқийлар даври (1038—1194)да султон эътиборини қозонган кишиларга берилган мансуб. О. «ота ўрнига ота» деган мазмунга эга бўлиб, унинг вази-фаси шаҳзода ёки хонзодаларни тарбиялаШ ва улар ихтиёридаги улусни балоғатга етгунларига қадар бошқаришдан иборат бўлган. Тарихда баъзи О.лар ҳокимиятни ўз қўлларига олган ҳоллар ҳам бўлган. Чунончи, Аштархонийлар даврида Балҳца Маҳмудбий оталиқ (18-а. бошлари), Манғитлар даврида Бухорода Муҳаммад Раҳим оталиқ (1753— 58) ҳокимиятни эгаллаган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.