Oy avtomatik stansiyasi
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 69-b. — ziyouz.com
Oy avtomatik stansiyasi - Oyni va kosmik fazoni tadqiq qilişga möljallangan kosmik apparat (KA). Oydagi fizik şaroitni tadqiq qiliş, Oy sathini örganiş, Oy jinslarining kimyoviy tarkibini aniqlaş, mexanik xususiyatlarini tekşiriş, t-ra özgarişini kuzatib boriş, Oyning magnit maydoni va ra-diatsiyasini örganiş, Oydagi seysmik tölqinlarni qayd qiliş apparatlari va b. ilmiy apparatlar, ma'lumotlarni Yerga uzatişga moslangan radiotelemetrik va televizion sistemalar b-n jihozlanadi. O. a. s. va undagi apparatlar Oydagi öziga xos şaroit (vakuum, t-raning katta diapazonda özgarişi va b.) ga çidamli qilib yasaladi. Bortidagi apparatlar elektr energiyasini qisman Quyoş batareyasidan oladi. Birinçi O. a. s. «Luna-9» yordamida 1966 y. 3 fev.da Oy sathiga qöndirildi (q. «Luna»). «Luna» (SSSR) va «Serveyer» (AKD11) tipidagi bir kan-ça kosmik apparatlar Oyga qöndirilgan. Yana q. Oy sun'iy yöldoşlari, Lunoxod.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ОЙ АВТОМАТИК СТАНЦИЯСИ - Ойни ва космик фазони тадқиқ қилишга мўлжалланган космик аппарат (КА). Ойдаги физик шароитни тадқиқ қилиш, Ой сатҳини ўрганиш, Ой жинсларининг кимёвий таркибини аниқлаш, механик хусусиятларини текшириш, т-ра ўзгаришини кузатиб бориш, Ойнинг магнит майдони ва ра-диациясини ўрганиш, Ойдаги сейсмик тўлқинларни қайд қилиш аппаратлари ва б. илмий аппаратлар, маълумотларни Ерга узатишга мосланган радиотелеметрик ва телевизион системалар б-н жиҳозланади. О. а. с. ва ундаги аппаратлар Ойдаги ўзига хос шароит (вакуум, т-ранинг катта диапазонда ўзгариши ва б.) га чидамли қилиб ясалади. Бортидаги аппаратлар электр энергиясини қисман Қуёш батареясидан олади. Биринчи О. а. с. «Луна-9» ёрдамида 1966 й. 3 фев.да Ой сатҳига қўндирилди (қ. «Луна»). «Луна» (СССР) ва «Сервейер» (АКД11) типидаги бир кан-ча космик аппаратлар Ойга қўндирилган. Яна қ. Ой сунъий йўлдошлари, Луноход.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.