Ozarbayjonlar

Ozarbayjonlar (özlarini — ozar-bayjonlilar, ozarilar deb ataşadi) — xalq, Ozarbayjonning asosiy aholisi (5,8 mln. kişi, 1990-y.lar örtalari). Şuningdek, Eron (10,430 mln. kişi). Rossiya Federatsiyasi (336 ming kişi), Gruziya (307 ming kişi), Qozoğiston (90 ming kişi), Armaniston va b. mamlakatlarda ham yaşaydi. Umumiy soni 17,2 mln. kişi (1990- y.lar örtalari). Ozarbayjon tilitsa sözlaşadi. Dindorlari — asosan, şia musulmonlar. O. katta yevropeoid irqining jan. irqiga mansub. O. etnogenezida qad. Mana (mil. av. 1-ming yillikning 1- yarmi), Kavkaz Albaniyasi (mil. av. 1-ming yillikning 2-yarmi — mil. 10-a.), Midiya, Atropatena (mil. av. 4-a. — mil. 7- a.) davlatlari aholisi qat-naşgan. 7-a.da arablar istilosidan söng Aderbeygon yoki Ozarbayjon nomini olgan. Mil. av. 1-ming yillik — mil. 1-ming yillik mobaynida kelgindi eroniy va turkiyzabon qabilalar (skiflar, gunnlar, bulğorlar, bija-naklar va b.) mahalliy aholi b-n aralaşib ketganlar. Ozarbayjon etnik birligining şakllanişi, asosan, 11—13-a. larda Ozarbayjonga yangi tur-kiy (öğuz) qabilalarining kirib kelişi natijasida yakunlangan. O.ning bir qismi sanoatda (ayniqsa, neft, gaz, asbobsozlik va b.) va q.x.da band. Qişloq aholisining an'anaviy maş-ğuloti — dehqonçilik, paxtaçilik, boğdorçilik, uzumçilik, ipakçilik.