«Özbekiston qiyin eriydigan va ötga çidamli metallar kombinati» aksiyadorlik jamiyati
Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 96–97-b. — ziyouz.com
«Özbekiston qiyin eriydigan va ötga çidamli metallar kombinati» aksiyadorlik jamiyati — rangli metallurgiya sanoati korxonasi. Çirçiq şahrida joylaşgan. Elektrotexnika, pölat eritiş, kon burğulaş va texnikaning turli sohalarida qöllaniladigan molibden va volfram kukunlari va simlari, molibdendan kompakt mahsulotlar, kukun metallurgiyasi va eritiş usullarida sof nodir yer metallari va volfram, molibden, reniy monokristallari, prokat qilib çözilgan mahsulotlar va ulardan quymalar, kesuvçi va toğ parmalovçi asboblar uçun metallokeramik qattiq quymalar, elektr lampoçkalar, xalq iste'moli mahsulotlari işlab çiqaradi. Ingiçka volfram va Qöytoş volframmolibden konlari rudalari hamda mis rudalaridan ajratib olinadigan molibden negizida işlaydi. Korxona 1951 yilda Özbekiston qattiq qotişmalar z-di nomi bilan qurila boşlagan, 1navbati 1956 yil 5 noyab.da işga tuşirilgan. 1959 yildan Özbekiston kiyin eriydigan va ötga çidamli metallar kombinati. 1963 yilda jahonda 1marta molibden konsentratsiyasini nitrat kislota bilan işlab oliş texnologiyasi amalga oşirildi, bu esa molibden çiqindilarini qayta işlaş va zanglamaydigan pölat jihozlardan foydalaniş imkonini yaratdi. 1973 yildan sun'iy şeyelitni uzluksiz çöktiriş va ajratib oliş hamda pulsatsion uskunalardan foydalanib, volframat kislotasini yuviş texnologiyasi joriy qilindi. 1975 yilda sanoat oqavalaridan ammiak va boşqalar zararli moddalarni ajratib oliş qurilmasi, 1977 yilda eng yirik sexlaridan biri — eritişprokat sexi işga tuşirilgan. 1996 yildan korxonada elektr lampoçkalarini işlab çiqariş özlaştirildi. Korxona 2002 yil iyunidan oçiq turdagi aksiyadorlik jamiyati. 13 asosiy va 12 yordamçi sexlari bor. Korxona tarkibida korxona ixtisoslaşuvining turli yönaliiglarida işlaydigan «Metall keramika» Özbekiston— Belorussiya, «EKO Texnolodji» Özbekiston — Panama, «Aziya Renium Resurs» Özbekiston — Britaniya, «Özmetall Texnolodji» Özbekiston — Isroil qöşma korxonalari taşkil etilgan. 1995 yilda korxona mahsulotlari «Oltin globus» (Daniya) sovriniga sazovor böldi. Moskva şahrida vakolatxonasi bor.
Ad.: Maksudov P.S., Uzbekskiy kombinat tugoplavkix i jaroproçngx metallov, Minsk, 1996.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
«ЎЗБЕКИСТОН ҚИЙИН ЭРИЙДИГАН ВА ЎТГА ЧИДАМЛИ МЕТАЛЛАР КОМБИНАТИ» АКЦИЯДОРЛИК ЖАМИЯТИ — рангли металлургия саноати корхонаси. Чирчиқ шаҳрида жойлашган. Электротехника, пўлат эритиш, кон бурғулаш ва техниканинг турли соҳаларида қўлланиладиган молибден ва вольфрам кукунлари ва симлари, молибдендан компакт маҳсулотлар, кукун металлургияси ва эритиш усулларида соф нодир ер металлари ва вольфрам, молибден, рений монокристаллари, прокат қилиб чўзилган маҳсулотлар ва улардан қуймалар, кесувчи ва тоғ пармаловчи асбоблар учун металлокерамик қаттиқ қуймалар, электр лампочкалар, халқ истеъмоли маҳсулотлари ишлаб чиқаради. Ингичка вольфрам ва Қўйтош вольфраммолибден конлари рудалари ҳамда мис рудаларидан ажратиб олинадиган молибден негизида ишлайди. Корхона 1951 йилда Ўзбекистон қаттиқ қотишмалар з-ди номи билан қурила бошлаган, 1навбати 1956 йил 5 нояб.да ишга туширилган. 1959 йилдан Ўзбекистон кийин эрийдиган ва ўтга чидамли металлар комбинати. 1963 йилда жаҳонда 1марта молибден концентрациясини нитрат кислота билан ишлаб олиш технологияси амалга оширилди, бу эса молибден чиқиндиларини қайта ишлаш ва зангламайдиган пўлат жиҳозлардан фойдаланиш имконини яратди. 1973 йилдан сунъий шеелитни узлуксиз чўктириш ва ажратиб олиш ҳамда пульсацион ускуналардан фойдаланиб, вольфрамат кислотасини ювиш технологияси жорий қилинди. 1975 йилда саноат оқаваларидан аммиак ва бошқалар зарарли моддаларни ажратиб олиш қурилмаси, 1977 йилда энг йирик цехларидан бири — эритишпрокат цехи ишга туширилган. 1996 йилдан корхонада электр лампочкаларини ишлаб чиқариш ўзлаштирилди. Корхона 2002 йил июнидан очиқ турдаги акциядорлик жамияти. 13 асосий ва 12 ёрдамчи цехлари бор. Корхона таркибида корхона ихтисослашувининг турли йўналиигларида ишлайдиган «Металл керамика» Ўзбекистон— Белоруссия, «ЭКО Технолоджи» Ўзбекистон — Панама, «Азия Рениум Ресурс» Ўзбекистон — Британия, «Ўзметалл Технолоджи» Ўзбекистон — Исроил қўшма корхоналари ташкил этилган. 1995 йилда корхона маҳсулотлари «Олтин глобус» (Дания) совринига сазовор бўлди. Москва шаҳрида ваколатхонаси бор.
Ад.: Максудов П.С., Узбекский комбинат тугоплавких и жаропрочньгх металлов, Минск, 1996.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.