Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Özbekiston rus akademik drama teatri

    Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 79–80-b. — ziyouz.com

    Özbekiston rus akademik drama teatri — Toşkentdagi köhna teatrlardan biri. 1934 yil 21 oktyabr da «Intervensiya» (L.Slavin) spektakli bilan oçilgan. Teatr asosçilari V.A. Çirkin (badiiy rahbar), M.K. Vulkonskiy (direktor). Ye.V. Rostov (rej.), aktyorlardan A.S.Zagarov, Ye.L.Lenina, A.M.Şestakov, N.S.Firsov, L.M.Petrova, O.I.Andreyeva, O.I.Gerasimova, P.S.Davidov, G.N.Zagurskaya, Z.A.Radetskaya, A.P.Rozansev, N.G.A^yaçaturov va boşqalar teatrning dastlabki ijodkorlaridir. 1936—99 yillar teatr M. Gorkiy nomi bilan yuritilgan. 1967 yildan Akademik teatr. 1999 yildan hoz. nomda. Teatr öz nomidan kelib çiqib, M.Gorkiy asarlarni sahnalaştirişga e'tibor berdi («Tubanlikda», «Duşmanlar», «Meşçanlar», «Yegor Buliçyov va boşqalar», «Sönggilar», «Quyoş bolalari» va b).

    2-jahon uruşi yillari «Batalon ğarbga boradi», «Rus kişilari», «Oleko Dundiç», «General Brusilov» singari spektakllar qöyildi. Uruşdan keyin teatr jamoasi Toşkent san'at intini tugatgan yoşlar bilan mustahkamlandi. Öşa davrda M.Mansurov, K.Yefremova, V.Aleksandrova, Ye.Zlobin, D.Alekseyev, N. Alekseyeva, P. Drozdov, V. Rusinov, N.Myagkova teatrning eng maşhur aktyorlari bölgan. Ularga Ye.Yavorskiy, M.Lyubanskiy, R.Tkaçuk, V.Retsepter, I. Ledogorov kelib qöşilgan.

    50-y.lar teatr ijodiy faoliyatida keskin buriliş böldi, yangi rejissura, yangi izlanişlar, yangiça iş uslubi natijasida jamoa yangi teatr şakllari asosida ijod qildi. «Çin inson qissasi» (B.Polevoy), «Qandala» (V.Mayakovskiy), «Qaşşoq qalb tarixi» (M.Gorkiy), «Irkutsk voqeasi» (A.Arbuzov), «Şohi sözana» (A.Qahhor), «Paranji sirlari», «Maysaraning işi» (Hamza), «Hamlet» (U.Şekspir), «Zulmat hokimiyati» (L.Tolstoy) kabi spektakllar bilan teatr öz mavqeini mustahkamladi. Dramaturgik asar dunyosiga çuqur kiriş bilan öy va fantaziyalarning aniqligiga erişiş, fikr dolzarbligi va ahamiyatiga alohida ahamiyat beriş natijasi ölaroq mumtoz asarlardan «Jinoyat va jazo», «Çayka», «Don Karlos», «Revizor», «Yuksiz sayyoh» hamda «Lamançalik kişi», «Xatolar komediyasi», «Momo yer», «Valentin va Valentina», «Avlobar bekasi», «Uç pullik opera» kabi spektakllar yuzaga keldi.

    Mustaqillikdan söng kuçli aktyorlar guruhi şakllandi, maktabteatr studiyasi talabalaridan unumli foydalaniş, turli mamlakatlar mualliflarining asarlarini sahnalaştiriş yölga qöyildi: «Grafinya Yuliya» (A.Strinberg), «Hamma boğda» (E.Olbi), «Buyuk magiya» (E.De Filippo), «Jorj Danden yoki jinni qilingan er» (J.Molyer), «Xizmatkorlar» (J.Jene), «Har tökisda bir ayb» (A.Ostrovskiy), «Mehmonxona bekasi», «Arlekino» (K.Goldoni), «Gogolni öynaymiz...» (N.Makyavelli), «Ayollar tangosi» (V.Aslanova) va boşqalar.

    V.Rusinov, N.Myagkova, N.Sundukova, E.Dmitriyeva, O.Ovçinnikova, L.Stotskaya, G.Lukovnikova, V.Kudaşkin, O.Volodina, S.Arxipov, D.Abdulina, O.Vasilyev, I.Kiryanov, A.Koşelev, K.Moşçenko, I.Nenaşev, A.Örmonov, L.Xöjayeva, T.Hoşimova va boşqalar teatrning yetakçi aktyorlaridir (2005). Teatrning badiiy rahbari — V.M.Şapiro.

    Vladimir Ostrovskiy.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ЎЗБЕКИСТОН РУС АКАДЕМИК ДРАМА ТЕАТРИ — Тошкентдаги кўҳна театрлардан бири. 1934 йил 21 октябр да «Интервенция» (Л.Славин) спектакли билан очилган. Театр асосчилари В.А. Чиркин (бадиий раҳбар), М.К. Вулконский (директор). Е.В. Ростов (реж.), актёрлардан А.С.Загаров, Е.Л.Ленина, А.М.Шестаков, Н.С.Фирсов, Л.М.Петрова, О.И.Андреева, О.И.Герасимова, П.С.Давидов, Г.Н.Загурская, З.А.Радецкая, А.П.Розанцев, Н.Г.А^ячатуров ва бошқалар театрнинг дастлабки ижодкорларидир. 1936—99 йиллар театр М. Горький номи билан юритилган. 1967 йилдан Академик театр. 1999 йилдан ҳоз. номда. Театр ўз номидан келиб чиқиб, М.Горький асарларни саҳналаштиришга эътибор берди («Тубанликда», «Душманлар», «Мешчанлар», «Егор Буличёв ва бошқалар», «Сўнггилар», «Қуёш болалари» ва б).

    2-жаҳон уруши йиллари «Батальон ғарбга боради», «Рус кишилари», «Олеко Дундич», «Генерал Брусилов» сингари спектакллар қўйилди. Урушдан кейин театр жамоаси Тошкент санъат интини тугатган ёшлар билан мустаҳкамланди. Ўша даврда М.Мансуров, К.Ефремова, В.Александрова, Е.Злобин, Д.Алексеев, Н. Алексеева, П. Дроздов, В. Русинов, Н.Мягкова театрнинг энг машҳур актёрлари бўлган. Уларга Е.Яворский, М.Любанский, Р.Ткачук, В.Рецептер, И. Ледогоров келиб қўшилган.

    50-й.лар театр ижодий фаолиятида кескин бурилиш бўлди, янги режиссура, янги изланишлар, янгича иш услуби натижасида жамоа янги театр шакллари асосида ижод қилди. «Чин инсон қиссаси» (Б.Полевой), «Қандала» (В.Маяковский), «Қашшоқ қалб тарихи» (М.Горький), «Иркутск воқеаси» (А.Арбузов), «Шоҳи сўзана» (А.Қаҳҳор), «Паранжи сирлари», «Майсаранинг иши» (Ҳамза), «Ҳамлет» (У.Шекспир), «Зулмат ҳокимияти» (Л.Толстой) каби спектакллар билан театр ўз мавқеини мустаҳкамлади. Драматургик асар дунёсига чуқур кириш билан ўй ва фантазияларнинг аниқлигига эришиш, фикр долзарблиги ва аҳамиятига алоҳида аҳамият бериш натижаси ўлароқ мумтоз асарлардан «Жиноят ва жазо», «Чайка», «Дон Карлос», «Ревизор», «Юксиз сайёҳ» ҳамда «Ламанчалик киши», «Хатолар комедияси», «Момо ер», «Валентин ва Валентина», «Авлобар бекаси», «Уч пуллик опера» каби спектакллар юзага келди.

    Мустақилликдан сўнг кучли актёрлар гуруҳи шаклланди, мактабтеатр студияси талабаларидан унумли фойдаланиш, турли мамлакатлар муаллифларининг асарларини саҳналаштириш йўлга қўйилди: «Графиня Юлия» (А.Стринберг), «Ҳамма боғда» (Э.Олби), «Буюк магия» (Э.Де Филиппо), «Жорж Данден ёки жинни қилинган эр» (Ж.Мольер), «Хизматкорлар» (Ж.Жене), «Ҳар тўкисда бир айб» (А.Островский), «Меҳмонхона бекаси», «Арлекино» (К.Гольдони), «Гоголни ўйнаймиз...» (Н.Макьявелли), «Аёллар тангоси» (В.Асланова) ва бошқалар.

    В.Русинов, Н.Мягкова, Н.Сундукова, Э.Дмитриева, О.Овчинникова, Л.Стоцкая, Г.Луковникова, В.Кудашкин, О.Володина, С.Архипов, Д.Абдулина, О.Васильев, И.Кирьянов, А.Кошелев, К.Мошченко, И.Ненашев, А.Ўрмонов, Л.Хўжаева, Т.Ҳошимова ва бошқалар театрнинг етакчи актёрларидир (2005). Театрнинг бадиий раҳбари — В.М.Шапиро.

    Владимир Островский.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.