Özbekiston xorijiy mamlakatlar bilan döstlik va madaniy-ma'rifiy aloqalar jamiyatlari kengaşi
Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 93–94-b. — ziyouz.com
Özbekiston xorijiy mamlakatlar bilan döstlik va madaniy-ma'rifiy aloqalar jamiyatlari kengaşi — ommaviy köngilli jamoat taşkiloti. 1997 yil 15 mayda ta'sis etilgan. Çet mamlakatlar bilan döstlik va madaniy-ma'rifiy aloqalarni zamon talablari asosida rivojlantiriş, Özbekiston hayotining turli jabhalarida erişilayotgan yutuqlarni çet ellarda keng targib qiliş, xorijiy mamlakatlar jamoatçiligini xalqimizning boy tarixi, madaniyati, adabiyoti va san'ati bilan muntazam taniştirib boriş, xalq diplomatiyasi imkoniyatlaridan kengroq foydalaniş Kengaşning asosiy vazifasidir.
Özbekistonning xorijiy davlatlar bilan örnatgan döstlik va madaniy-ma'rifiy aloqalari tarixi 20-asrning 20-y.lari oxirida boşlangan. Öşanda Toşkent şahrida Çet mamlakatlar bilan madaniy aloqalar jamiyatining Örta Osiyo bölimi taşkil topgan. U 1947 yildan «Özbekiston bölimi», 1953 yildan esa «Özbekiston jamiyati» deb atala boşladi. Özbekiston mustaqillikka erişgandan keyin bu jamiyat mohiyatan va şaklan özgardi. Çet mamlakatlar bilan uzilib qolgan aloqalar tiklandi. Özbekiston uçun siyosiy, iqtisodiy, madaniy va tarixiy nuqtai nazardan ustuvor ahamiyatga ega bölgan davlatlar bilan döstlik aloqalari örnagildi. Kengaş qoşida 36 xorijiy mamlakat bilan döstlik jamiyatlari faoliyat yuritadi (2005). Xorijdagi vatandoşlar bilan hamkorlik qiliş ham Kengaş işida alohida örin tutadi. Bu borada AQŞ, Germaniya, Xitoy, Turkiya, Avstriya, Saudiya Arabistoni kabi 30 dan ortiq mamlakatlarda istiqomat qilayotgan vatandoşlarning jamiyatlari bilan aloqa yölga qöyilgan.
Kengaş xorijiy mamlakatlar bilan tuzilgan döstlik jamiyatlari raislari, şuningdek, Kengaş kotibiyati rahbaridan iborat tarkibda tuziladi. Kengaş a'zolarining umumiy yiğilişi taşkilotning oliy organi hisoblanadi. Döstlik jamiyatlari rahbarlaridan biri, jamoatçilik asosida, Kengaşning raisi etib 2 yil muddatga saylanadi. Kundalik faoliyatni Kotibiyat amalga oşiradi. Kotibiyat tarkibida xorijdagi vatandoşlar bilan aloqalar; Yevropa va Amerika davlatlari; Osiyo, Afrika va Tinç okeani mintaqasi davlatlari; MDH davlatlari; taşkiliy masalalar va xalqaro taşkilotlar; axborot va matbuot bölimlari bor. Kengaşning viloyat bölimlari mavjud. Özbek, rus, ingliz tillarida çiqadigan «Özbekiston» jur. Kengaş naşridir.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ЎЗБЕКИСТОН ХОРИЖИЙ МАМЛАКАТЛАР БИЛАН ДЎСТЛИК ВА МАДАНИЙ-МАЪРИФИЙ АЛОҚАЛАР ЖАМИЯТЛАРИ КЕНГАШИ — оммавий кўнгилли жамоат ташкилоти. 1997 йил 15 майда таъсис этилган. Чет мамлакатлар билан дўстлик ва маданий-маърифий алоқаларни замон талаблари асосида ривожлантириш, Ўзбекистон ҳаётининг турли жабҳаларида эришилаётган ютуқларни чет элларда кенг таргиб қилиш, хорижий мамлакатлар жамоатчилигини халқимизнинг бой тарихи, маданияти, адабиёти ва санъати билан мунтазам таништириб бориш, халқ дипломатияси имкониятларидан кенгроқ фойдаланиш Кенгашнинг асосий вазифасидир.
Ўзбекистоннинг хорижий давлатлар билан ўрнатган дўстлик ва маданий-маърифий алоқалари тарихи 20-асрнинг 20-й.лари охирида бошланган. Ўшанда Тошкент шаҳрида Чет мамлакатлар билан маданий алоқалар жамиятининг Ўрта Осиё бўлими ташкил топган. У 1947 йилдан «Ўзбекистон бўлими», 1953 йилдан эса «Ўзбекистон жамияти» деб атала бошлади. Ўзбекистон мустақилликка эришгандан кейин бу жамият моҳиятан ва шаклан ўзгарди. Чет мамлакатлар билан узилиб қолган алоқалар тикланди. Ўзбекистон учун сиёсий, иқтисодий, маданий ва тарихий нуқтаи назардан устувор аҳамиятга эга бўлган давлатлар билан дўстлик алоқалари ўрнагилди. Кенгаш қошида 36 хорижий мамлакат билан дўстлик жамиятлари фаолият юритади (2005). Хориждаги ватандошлар билан ҳамкорлик қилиш ҳам Кенгаш ишида алоҳида ўрин тутади. Бу борада АҚШ, Германия, Хитой, Туркия, Австрия, Саудия Арабистони каби 30 дан ортиқ мамлакатларда истиқомат қилаётган ватандошларнинг жамиятлари билан алоқа йўлга қўйилган.
Кенгаш хорижий мамлакатлар билан тузилган дўстлик жамиятлари раислари, шунингдек, Кенгаш котибияти раҳбаридан иборат таркибда тузилади. Кенгаш аъзоларининг умумий йиғилиши ташкилотнинг олий органи ҳисобланади. Дўстлик жамиятлари раҳбарларидан бири, жамоатчилик асосида, Кенгашнинг раиси этиб 2 йил муддатга сайланади. Кундалик фаолиятни Котибият амалга оширади. Котибият таркибида хориждаги ватандошлар билан алоқалар; Европа ва Америка давлатлари; Осиё, Африка ва Тинч океани минтақаси давлатлари; МДҲ давлатлари; ташкилий масалалар ва халқаро ташкилотлар; ахборот ва матбуот бўлимлари бор. Кенгашнинг вилоят бўлимлари мавжуд. Ўзбек, рус, инглиз тилларида чиқадиган «Ўзбекистон» жур. Кенгаш нашридир.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.