Parçin
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 100–101-b. — ziyouz.com
Parçin (fors.) — me'morlik bezaklarida işlatiladigan sirlangan sopol taxtaçalar; turli ranglarda sirlanişi b-n koşinaan farq qiladi. Naqş, yozuv, tasvirlar işlaş (mozaika)da P.dan foydalaniladi. Şakli: teng tomonli uçburçak, murabba, törtburçakli, ba'zan 6, 8 qirrali ham böladi. Usta P. usulida bezak yaratişi uçun avval xom loydan taxtaçalar tayyorlaydi, ularni xumdonda pişirib sopol holiga kel-tiradi, söng ustidan sir beradi (böyay-di). Sirlangan taxtaçalar xumdonda yana pişirib olinadi, şundan söng binolar bezagida işlatiladi. Özbekiston hududida P. b-n bezatilgan me'moriy obidalar köp (Registon ansambli va b.). Hoz. kunda ham me'morlikda P. keng qöllaniladi (Xalklar döstligi saroyi, Oliy Majlis, Özbekiston konserva-toriyasi binolarida va b.).
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ПАРЧИН (форс.) — меъморлик безакларида ишлатиладиган сирланган сопол тахтачалар; турли рангларда сирланиши б-н кошинаан фарқ қилади. Нақш, ёзув, тасвирлар ишлаш (мозаика)да П.дан фойдаланилади. Шакли: тенг томонли учбурчак, мурабба, тўртбурчакли, баъзан 6, 8 қиррали ҳам бўлади. Уста П. усулида безак яратиши учун аввал хом лойдан тахтачалар тайёрлайди, уларни хумдонда пишириб сопол ҳолига кел-тиради, сўнг устидан сир беради (бўяй-ди). Сирланган тахтачалар хумдонда яна пишириб олинади, шундан сўнг бинолар безагида ишлатилади. Ўзбекистон ҳудудида П. б-н безатилган меъморий обидалар кўп (Регистон ансамбли ва б.). Ҳоз. кунда ҳам меъморликда П. кенг қўлланилади (Халклар дўстлиги саройи, Олий Мажлис, Ўзбекистон консерва-торияси биноларида ва б.).
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.