Parovoz
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 89–90-b. — ziyouz.com
Parovoz (paro... va rus. vozit — el-tiş) — poyezdlarni relyeli yölda tor-tiş uçun möljallangan öziyurar buğkuç qurilmasi; lokomotivttt bir turi. Asosiy qismlari: qozon, buğ maşina-si, ekipaj va tender. Keng (1524 mm) va tor (1000,900 va 750 mm) izda yuradigan, yuk va yölovçi poyezdlarini tortadigan, manyovr maqsadlarida foydalaniladigan xillari bor. P.da, asosan, kumir, neft, ötin yoqiladi. Suv va yoqilği zaxirasi tenderda saqlanadi.
Birinçi P.ni Angliyada J. Stefenson 1829 y. yasagan, Rossiyada P.ni ota va öğil Ye. A. va M. Ye. Çerepanovlar 1833— 34 y. yasaşgan. P.larning quvva-ti 4000 o. k.ga, tezligi 130 km/soat ga yetadi. 20-a. örtalaridan boşlab P. örnini teplovoz va elektrovoz egallay boşladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ПАРОВОЗ (паро... ва рус. возить — эл-тиш) — поездларни рельели йўлда тор-тиш учун мўлжалланган ўзиюрар буғкуч қурилмаси; локомотивттт бир тури. Асосий қисмлари: қозон, буғ машина-си, экипаж ва тендер. Кенг (1524 мм) ва тор (1000,900 ва 750 мм) изда юрадиган, юк ва йўловчи поездларини тортадиган, манёвр мақсадларида фойдаланиладиган хиллари бор. П.да, асосан, кумир, нефть, ўтин ёқилади. Сув ва ёқилғи захираси тендерда сақланади.
Биринчи П.ни Англияда Ж. Стефенсон 1829 й. ясаган, Россияда П.ни ота ва ўғил Е. А. ва М. Е. Черепановлар 1833— 34 й. ясашган. П.ларнинг қувва-ти 4000 о. к.га, тезлиги 130 км/соат га етади. 20-а. ўрталаридан бошлаб П. ўрнини тепловоз ва электровоз эгаллай бошлади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.