Partenokarpiya
Manba: ÖzME, 6-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 96-b. — ziyouz.com
Partenokarpiya (lot. parlenos — bokiralik, qizlik va karpos — meva) — ösimliklarda gulning uruğlanmasdan meva tugişi. Çanglanmasdan meva hosil bölişi vegetativ (avtonom) P., uruğçi tumşuqçasiga boşqa ösimlik guli çangini ta'sir ettirib meva hosil qiliş stimulyativ P. deyiladi.
Mac, nok uruğçisiga olma gul çangini, baklajon uruğçisiga pomidor guli çangini ta'sir ettirib, sun'iy stimulyativ P. paydo qiliş mumkin. P. natijasida hosil bölgan meva uruğsiz yoki uruği murtaksiz böladi. P. uzum, olma, nok, pomidor, mandarin va b. köpçilik ösimliklarda aniklangan. Sun'iy stimulyativ P. mexanik, kimyoviy, harorat ta'sirida hosil qilinadi. Partenokarpik meva yirik va şirin bölganidan katga xöjalik ahamiyatiga ega.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ПАРТЕНОКАРПИЯ (лот. parlenos — бокиралик, қизлик ва karpos — мева) — ўсимликларда гулнинг уруғланмасдан мева тугиши. Чангланмасдан мева ҳосил бўлиши вегетатив (автоном) П., уруғчи тумшуқчасига бошқа ўсимлик гули чангини таъсир эттириб мева ҳосил қилиш стимулятив П. дейилади.
Mac, нок уруғчисига олма гул чангини, баклажон уруғчисига помидор гули чангини таъсир эттириб, сунъий стимулятив П. пайдо қилиш мумкин. П. натижасида ҳосил бўлган мева уруғсиз ёки уруғи муртаксиз бўлади. П. узум, олма, нок, помидор, мандарин ва б. кўпчилик ўсимликларда аникланган. Сунъий стимулятив П. механик, кимёвий, ҳарорат таъсирида ҳосил қилинади. Партенокарпик мева йирик ва ширин бўлганидан катга хўжалик аҳамиятига эга.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.