Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Patnisi naqş

    Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 114–115-b. — ziyouz.com

    Patnisi naqş - naqş turi; törtburçak şakl içiga patnis şaklini eslatuvçi (naqşning nomi şundan) yakka yoki qöş tanob çiziladi, qolgan qismi islimiy naqş b-n töldiriladi. Ba'zan qöş tanob oraliği enli (keng) olinib içiga islimiy naqşlar işlanadi, bu naqşlar boşqa islimiylardan alohida mustaqil böladi. Tanobning sirti b-n içidagi islimiy naqşlar bir-biriga ulanişi yoki mustaqil bölişi ham mumkin. Agar islimiy naqşlar bir-biriga boğliq bölsa, mujassamotning asosi bölgan qöş tanob tagidan ötadi (qöş tanob birinçi, islimiy naqş ikkinçi da-rajali böladi). Mujassamotda tanob naqş zaminini ajratib rang jihatidan boyişiga xizmat qiladi. Öyma naqşlarda tanoblar özining nursoyasi va töğri, egri çiziqdan hosil bölgan şakli b-n mujassamotda ajralib, közga yaqqol taşlanadi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ПАТНИСИ НАҚШ - нақш тури; тўртбурчак шакл ичига патнис шаклини эслатувчи (нақшнинг номи шундан) якка ёки қўш таноб чизилади, қолган қисми ислимий нақш б-н тўлдирилади. Баъзан қўш таноб оралиғи энли (кенг) олиниб ичига ислимий нақшлар ишланади, бу нақшлар бошқа ислимийлардан алоҳида мустақил бўлади. Танобнинг сирти б-н ичидаги ислимий нақшлар бир-бирига уланиши ёки мустақил бўлиши ҳам мумкин. Агар ислимий нақшлар бир-бирига боғлиқ бўлса, мужассамотнинг асоси бўлган қўш таноб тагидан ўтади (қўш таноб биринчи, ислимий нақш иккинчи да-ражали бўлади). Мужассамотда таноб нақш заминини ажратиб ранг жиҳатидан бойишига хизмат қилади. Ўйма нақшларда таноблар ўзининг нурсояси ва тўғри, эгри чизиқдан ҳосил бўлган шакли б-н мужассамотда ажралиб, кўзга яққол ташланади.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.