Pilta maşina
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 215–216-b. — ziyouz.com
Pilta maşina — bir neça piltadan unga qaraganda ança yuqori va tekis mahsulot — pilik olinadigan maşina; yigiriş jarayonining asosiy maşinasi. Çöziş asbobi, urçuq va ğal-takdan iborat. Pilta ğaltakdan böşalib, çöziş asbobiga keladi. Odatda, çöziş asbobi 3—4 ta valiklar juftidan iborat böladi. Har qaysi juft ol-dingisidan tezroq aylangani uçun ular orasidan ötayotgan pilta çözilib ingiç-kalaşadi va tekislanadi. Keyin urçuq dugida pişitilib, pilik tarzida ğal-takka öraladi. Qöşiladigan piltalar soni qança köp bölsa, olinadigan mah-sulot (pilik) şunça tekis va sifatli çiqadi. Uzun tolalar — jun, ipak, zi-ğir tolalarini yigirişda çöziş valiklaridan taşqari taroqlar ham böladi. Odatda, mahsulot (pilta, pilik) P.m.dan bir neça marta ötkaziladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ПИЛТА МАШИНА — бир неча пилтадан унга қараганда анча юқори ва текис маҳсулот — пилик олинадиган машина; йигириш жараёнининг асосий машинаси. Чўзиш асбоби, урчуқ ва ғал-такдан иборат. Пилта ғалтакдан бўшалиб, чўзиш асбобига келади. Одатда, чўзиш асбоби 3—4 та валиклар жуфтидан иборат бўлади. Ҳар қайси жуфт ол-дингисидан тезроқ айлангани учун улар орасидан ўтаётган пилта чўзилиб ингич-калашади ва текисланади. Кейин урчуқ дугида пишитилиб, пилик тарзида ғал-такка ўралади. Қўшиладиган пилталар сони қанча кўп бўлса, олинадиган маҳ-сулот (пилик) шунча текис ва сифатли чиқади. Узун толалар — жун, ипак, зи-ғир толаларини йигиришда чўзиш валикларидан ташқари тароқлар ҳам бўлади. Одатда, маҳсулот (пилта, пилик) П.м.дан бир неча марта ўтказилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.