Pingvinlar
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 216-b. — ziyouz.com
Pingvinlar (Sphenisciformes) -quşlarning bir turkumi. Suzuvçi, şönğuvçi, lekin uça olmaydi. 16 turni birlaştiruvçi 6 uruği mavjud. Gavdasining uz. 30—120 sm, vazni 1—40 kg. Qorni va kökragi oq, orqasi töq kök yoki qora. Teri ostidagi qalin yoğ qavati P.ni sovuqsan saklaydi. Kökrak muskullari yaxşi rivojlangan. Qanotlari tangaçasimon patlar b-n qoplangan kurakoyoqqa aylangan. Suzganda va şönğiganda ulardan eşkak sifatida foydalanadi. Muz va qor ustida sekin qadamlab yuradi. Pati mayin. Antarktida va Jan. yarim şarning örta min-taqalarida Tarkalgan. Baliq, boşoyokli mol-lyuskalar, qis-qiçbaqasimonlar b-n oziqla-nadi. Koloniya bölib uya kuradi. 1 — 2 ta tuxum qöyib, nari va modasi navbatlaşib bosadi (adeli turi 35 kun), kirol P.i nari tuxumini (bitta) panjasida uşlab, qornidagi teri burma b-n örab, isitadi (65 kun davomida). Göşti qat-tiq, mazasiz. Terisi işlatiladi. Xalq-aro tabiatni muhofaza qiliş ittifo-qining Qizil kitobiga 3 turi kiritilgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ПИНГВИНЛАР (Sphenisciformes) -қушларнинг бир туркуми. Сузувчи, шўнғувчи, лекин уча олмайди. 16 турни бирлаштирувчи 6 уруғи мавжуд. Гавдасининг уз. 30—120 см, вазни 1—40 кг. Қорни ва кўкраги оқ, орқаси тўқ кўк ёки қора. Тери остидаги қалин ёғ қавати П.ни совуқцан саклайди. Кўкрак мускуллари яхши ривожланган. Қанотлари тангачасимон патлар б-н қопланган куракоёққа айланган. Сузганда ва шўнғиганда улардан эшкак сифатида фойдаланади. Муз ва қор устида секин қадамлаб юради. Пати майин. Антарктида ва Жан. ярим шарнинг ўрта мин-тақаларида Tapкалган. Балиқ, бошоёкли мол-люскалар, қис-қичбақасимонлар б-н озиқла-нади. Колония бўлиб уя куради. 1 — 2 та тухум қўйиб, нари ва модаси навбатлашиб босади (адели тури 35 кун), кирол П.и нари тухумини (битта) панжасида ушлаб, қорнидаги тери бурма б-н ўраб, иситади (65 кун давомида). Гўшти қат-тиқ, мазасиз. Териси ишлатилади. Халқ-аро табиатни муҳофаза қилиш иттифо-қининг Қизил китобига 3 тури киритилган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.