Pitonlar
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 238-b. — ziyouz.com
Pitonlar (Pythoninae) — soxta oyoqlilar oilasiga mansub ilonlar kenja oilasi. Uz. 1,5 m dan (kirol P.) 10 m gaça (törsimon P.). Rangi har xil. Yuqori lab qalqonida issiqni sezadigan termoretseptorli 2—3 ta çuqurçasi böladi. Termo-retseptorlari yorda-mida yaqinlaşayotgan issiq qonli hayvonlarni sezadi. 27 turi şarqiy yarim şarning tropik va subtropik qismida tarqalgan. Asosan, örmonlarda yaşaydi. Sut emizuvçilar, sudralib yuruvçilar, quşlar b-n ozikdanadi. Yirik P. çiyaböri, jayra, yoş leopard va tönğizlarni butunlay yutişi mumkin. Odamga deyarli tegmaydi. Urgoçisi 107 tagaça tuxum qöyib, uni birmunça vakt bosib yotib isitadi va yirtqiçlardan himoya kiladi. Göşti va yoği iste'mol qilinadi; terisidan turli buyumlar yasaşda foydalaniladi. P. tutkinlikda 25 yilgaça yaşaydi, lekin deyarli köpaymaydi. Ayrim turlari himoya qilinadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ПИТОНЛАР (Pythoninae) — сохта оёқлилар оиласига мансуб илонлар кенжа оиласи. Уз. 1,5 м дан (кирол П.) 10 м гача (тўрсимон П.). Ранги ҳар хил. Юқори лаб қалқонида иссиқни сезадиган терморецепторли 2—3 та чуқурчаси бўлади. Термо-рецепторлари ёрда-мида яқинлашаётган иссиқ қонли ҳайвонларни сезади. 27 тури шарқий ярим шарнинг тропик ва субтропик қисмида тарқалган. Асосан, ўрмонларда яшайди. Сут эмизувчилар, судралиб юрувчилар, қушлар б-н озикданади. Йирик П. чиябўри, жайра, ёш леопард ва тўнғизларни бутунлай ютиши мумкин. Одамга деярли тегмайди. Ургочиси 107 тагача тухум қўйиб, уни бирмунча вакт босиб ётиб иситади ва йиртқичлардан ҳимоя килади. Гўшти ва ёғи истеъмол қилинади; терисидан турли буюмлар ясашда фойдаланилади. П. туткинликда 25 йилгача яшайди, лекин деярли кўпаймайди. Айрим турлари ҳимоя қилинади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.