Plantaj
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 251-b. — ziyouz.com
Plantaj PLANTAJ, tuproqni plantaj plug b-n işlaş (lot. planto — ötqazmoq) — köçatzor, tokzor va boğ barpo etiladigan yerni plantaj plugda 40—100 sm çuqurlikda haydaş. Tokzor, köçatzor, örmonzor qilinadigan, mevali daraxtlar ekiladigan yer may-donlarini haydaşda, şuningdek, şörxok va qumloq yerlarni özlaştirişda P. usulidan foydalaniladi. Bu usul ekilgan köçatlar ildizining yaxşi rivojlanişiga, tuproqda suv rejimining yaxşilanişiga yordam be-radi. Akad. M.V.Muhammadjonov tomonidan ğöza-beda almaşlab ekişda hay-dov qatlamini çuqurlaştiriş (SO-SO sm) ekinlar hosildorligini oşiriş imkoniyatini yaratuvçi «ikkinçi qöriq», tuproq unumdorligini ta'minlaşning usullaridan biri sifa-tida asoslab berilgan. Plantaj pluglarga çimqirqarlar, har xil balandlikda joylaştirilgan qöş korpuslar va b. qismlar örnatiladi; bu qismlar tuproqni çuqur yumşatgani holda uning pastki qatlamini yuzaga çiqarmaydi. Yer 2—3 qatlamli qilib, çuqur haydaladi. Şu b-n bir vaqtda yerga organik va mineral öğitlar ham solib ketiladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ПЛАНТАЖ, тупроқни плантаж плуг б-н ишлаш (лот. planto — ўтқазмоқ) — кўчатзор, токзор ва боғ барпо этиладиган ерни плантаж плугда 40—100 см чуқурликда ҳайдаш. Токзор, кўчатзор, ўрмонзор қилинадиган, мевали дарахтлар экиладиган ер май-донларини ҳайдашда, шунингдек, шўрхок ва қумлоқ ерларни ўзлаштиришда П. усулидан фойдаланилади. Бу усул экилган кўчатлар илдизининг яхши ривожланишига, тупроқда сув режимининг яхшиланишига ёрдам бе-ради. Акад. М.В.Муҳаммаджонов томонидан ғўза-беда алмашлаб экишда ҳай-дов қатламини чуқурлаштириш (SO-SO см) экинлар ҳосилдорлигини ошириш имкониятини яратувчи «иккинчи қўриқ», тупроқ унумдорлигини таъминлашнинг усулларидан бири сифа-тида асослаб берилган. Плантаж плугларга чимқирқарлар, ҳар хил баландликда жойлаштирилган қўш корпуслар ва б. қисмлар ўрнатилади; бу қисмлар тупроқни чуқур юмшатгани ҳолда унинг пастки қатламини юзага чиқармайди. Ер 2—3 қатламли қилиб, чуқур ҳайдалади. Шу б-н бир вақтда ерга органик ва минерал ўғитлар ҳам солиб кетилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.