Pnevmokonioz
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 273-b. — ziyouz.com
Pnevmokonioz (yun. pneumon — öpka va konia — çang) — zararli çanglarni uzoq vaqt yutişdan paydo böladigan öpka kasalliklari guruhi. P.ga kon-ruda, kumir, maşinasozlik va sanoatning boşqa tarmoklari işçilarining xavfeizlik texnikasi qoidalariga rioya qilmasliklaridan paydo böladi.
Klinik belgilari, keçişi va asoratlariga köra farq qiladigan P.ning rivojlaniş muddatlari har xil bulib, bu — havoning ifloslaniş darajasi, çangning xarakteri, orga-nizmning individual sezuvçanligi va b. sabablarga qarab anikdanadi.
P.ning oldini oliş uçun i.ç. korxonalarida, konlarda havoning ifloslanişiga qarşi kuraşiş, işçilar, albatta, individual himoya vositalaridan foydalanişlari va vaqtvaqti b-n tibbiy körikdan ötib turişlari kerak. Kasallikning zörayib ketişiga yöl qöymaslik uçun silikoz, asbes-toz va b. b-n kasallangan bemorlarni zararli çanglar bölmaydigan boşqa işga ötkaziş zarur.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ПНЕВМОКОНИОЗ (юн. pneumon — ўпка ва konia — чанг) — зарарли чангларни узоқ вақт ютишдан пайдо бўладиган ўпка касалликлари гуруҳи. П.га кон-руда, кумир, машинасозлик ва саноатнинг бошқа тармоклари ишчиларининг хавфеизлик техникаси қоидаларига риоя қилмасликларидан пайдо бўлади.
Клиник белгилари, кечиши ва асоратларига кўра фарқ қиладиган П.нинг ривожланиш муддатлари ҳар хил булиб, бу — ҳавонинг ифлосланиш даражаси, чангнинг характери, орга-низмнинг индивидуал сезувчанлиги ва б. сабабларга қараб аникданади.
П.нинг олдини олиш учун и.ч. корхоналарида, конларда ҳавонинг ифлосланишига қарши курашиш, ишчилар, албатта, индивидуал ҳимоя воситаларидан фойдаланишлари ва вақтвақти б-н тиббий кўрикдан ўтиб туришлари керак. Касалликнинг зўрайиб кетишига йўл қўймаслик учун силикоз, асбес-тоз ва б. б-н касалланган беморларни зарарли чанглар бўлмайдиган бошқа ишга ўтказиш зарур.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.