Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Polifagiya

    Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 320-b. — ziyouz.com

    Polifagiya (poli... va ... fagiya) — 1) odamlarda, meçkaylik — ovqatni haddan taşqari köp iste'mol qiliş. P. soğlom odamda energiya va oqsilga talabning oşişi (uzoqoçlikdan, oğir jismoniy mehnat va yuqumli kasalliklardan söng) yoki ayrim kasalliklar (qandli diabet, buqoq va b.), şuningdek, gipotalamusdagi ovqatlaniş markazining qözğalişi tu-fayli (mas, nevrozlar, aqli zaiflik-da) paydo böladigan soxta oçiqiş hissi b-n boğliq bölişi mumkin; 2) hayvonlarda, hammaxörlik (zoologiya); hayvonlar (polifaglar) ning xilma-xil ösimlik va hayvonlar b-n oziklanişi. Mac, ötloq parvonasi qurti 160 turga yaqin ösimlik, sariq örmon çumolisi yuzlab tur haşarotlar va b. umurtqasizlar hamda ayrim ösimliklar b-n oziklanadi. Baqalar, qur-baqalar, kaltakesaklar, köpçilik yirt-qiç quşlar (kalxatlar, burgutlar), sut emizuvçilar (börilar, tulkilar) P. hisoblanadi. P. ovqat hazm qiliş sistemasida muayyan anatomik, biokimyo-viy va fiziologik moslanişlar (mas, xilma-xil fermentlar bölişi) b-n boğliq. P. hayvonning oziq kam bölgan çekka şimol yoki çöl şaroitida yaşab qolişiga imkon beradi. Hayvonlarning bir xil yoki bir neça xil oziq b-n oziklanişi monofagiya yoki stenofagiya deyiladi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ПОЛИФАГИЯ (поли... ва ... фагия) — 1) одамларда, мечкайлик — овқатни ҳаддан ташқари кўп истеъмол қилиш. П. соғлом одамда энергия ва оқсилга талабнинг ошиши (узоқочликдан, оғир жисмоний меҳнат ва юқумли касалликлардан сўнг) ёки айрим касалликлар (қандли диабет, буқоқ ва б.), шунингдек, гипоталамусдаги овқатланиш марказининг қўзғалиши ту-файли (мас, неврозлар, ақли заифлик-да) пайдо бўладиган сохта очиқиш ҳисси б-н боғлиқ бўлиши мумкин; 2) ҳайвонларда, ҳаммахўрлик (зоология); ҳайвонлар (полифаглар) нинг хилма-хил ўсимлик ва ҳайвонлар б-н озикланиши. Mac, ўтлоқ парвонаси қурти 160 турга яқин ўсимлик, сариқ ўрмон чумолиси юзлаб тур ҳашаротлар ва б. умуртқасизлар ҳамда айрим ўсимликлар б-н озикланади. Бақалар, қур-бақалар, калтакесаклар, кўпчилик йирт-қич қушлар (калхатлар, бургутлар), сут эмизувчилар (бўрилар, тулкилар) П. ҳисобланади. П. овқат ҳазм қилиш системасида муайян анатомик, биокимё-вий ва физиологик мосланишлар (мас, хилма-хил ферментлар бўлиши) б-н боғлиқ. П. ҳайвоннинг озиқ кам бўлган чекка шимол ёки чўл шароитида яшаб қолишига имкон беради. Ҳайвонларнинг бир хил ёки бир неча хил озиқ б-н озикланиши монофагия ёки стенофагия дейилади.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.