Polisintetik tillar
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 319-b. — ziyouz.com
Polisintetik tillar - sintetik tillarnnnt turi. Bunday tillarda barça grammatik ma'nolar, odatda, morfemalari davomli ketma-ket joylaşgan söz tarkibida beriladi. P.t., asosan, ergativ qurilişga (gapda iş-harakat bajaruvçisi hamda obyektning aloqida maxsus kelişikda bölişidan iborat sintaktik tuzilma) ega bölgan çukça-kamçatka, eskimosaleut, abxaz-adigey tillari, şuningdek, Şim. va Markaziy Amerikadagi köplab indeys tillaridir. Affikslarning eng köp mikdordagi tizmasi (şaxs, son, zamon, mayl, harakat usuli va b.ni ifodalovçi qöşimçalar) fe'l söz şakllarida uçraydi. Fe'l söz şakli P.t.da, odatda, töliq gap mazmunini anglatadi. Mas, çukça tilida «mitvinni-ekvetirkin» fe'l söz şakli «biz törlarni qöriklayapmiz» degan ma'noni bildiradi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ПОЛИСИНТЕТИК ТИЛЛАР - синтетик тилларнннт тури. Бундай тилларда барча грамматик маънолар, одатда, морфемалари давомли кетма-кет жойлашган сўз таркибида берилади. П.т., асосан, эргатив қурилишга (гапда иш-ҳаракат бажарувчиси ҳамда объектнинг алоқида махсус келишикда бўлишидан иборат синтактик тузилма) эга бўлган чукча-камчатка, эскимосалеут, абхаз-адигей тиллари, шунингдек, Шим. ва Марказий Америкадаги кўплаб индейс тилларидир. Аффиксларнинг энг кўп микдордаги тизмаси (шахс, сон, замон, майл, ҳаракат усули ва б.ни ифодаловчи қўшимчалар) феъл сўз шаклларида учрайди. Феъл сўз шакли П.т.да, одатда, тўлиқ гап мазмунини англатади. Мас, чукча тилида «мытвинны-экветыркын» феъл сўз шакли «биз тўрларни қўриклаяпмиз» деган маънони билдиради.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.