Poziriq mozorqörğonlari
Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 279-b. — ziyouz.com
Poziriq mozorqörğonlari - temir davriga oid mozorqörğonlar (mil. av. 5— 3-a.lar). Oltoydagi Poziriq vodiysida. P.m.dan M. P. Gryaznoye (1929) va S. I. Rudenko (1947- 49) mil. av. 1-ming yillik örtalariga oid 5 ta katta mozorqörğon oçişgan. Ular katta toş tepaliklardan iborat. 4 m. gaça çuqurlikda 50 m2 ga yaqin maydonga aylana lahadlar qurilgan. Toşqörğonlar ostida muzliklar vujudga kelganligi natijasida dafn jihozlari va turli asbob-anjomlar saqlanib qolgan. Topilmalarning köpçiligi san'at buyumlari bölib, oltoyliklarning Örta Osiyo saklari va Jan. Rossiya skiflari b-n yaqin aloqada bölganligidan darak beradi. Topilmalar ora-sida otliklar, ovçi itlar va kiyiklar tasviri solingan dunyoda eng qad. Old Osiyo patli gidami va şoyi matolar bor. Qabila boşliklarining dabdabali dafn etilişi Oltoy çorvador jamoalarida ijtimoiy böliniş mavjudligini körsatadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ПОЗИРИҚ МОЗОРҚЎРҒОНЛАРИ - темир даврига оид мозорқўрғонлар (мил. ав. 5— 3-а.лар). Олтойдаги Позириқ водийсида. П.м.дан М. П. Грязное (1929) ва С. И. Руденко (1947- 49) мил. ав. 1-минг йиллик ўрталарига оид 5 та катта мозорқўрғон очишган. Улар катта тош тепаликлардан иборат. 4 м. гача чуқурликда 50 м2 га яқин майдонга айлана лаҳадлар қурилган. Тошқўрғонлар остида музликлар вужудга келганлиги натижасида дафн жиҳозлари ва турли асбоб-анжомлар сақланиб қолган. Топилмаларнинг кўпчилиги санъат буюмлари бўлиб, олтойликларнинг Ўрта Осиё саклари ва Жан. Россия скифлари б-н яқин алоқада бўлганлигидан дарак беради. Топилмалар ора-сида отликлар, овчи итлар ва кийиклар тасвири солинган дунёда энг қад. Олд Осиё патли гидами ва шойи матолар бор. Қабила бошликларининг дабдабали дафн этилиши Олтой чорвадор жамоаларида ижтимоий бўлиниш мавжудлигини кўрсатади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.