Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Pozitroniy

    Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 280-b. — ziyouz.com

    Pozitroniy — musbat zaryadi pozitron ye+ va elektron ye~ dan taşkil topgan zarra. Pozitronlarning modda atomlari b-n sekin töqnaşuvidan hosil böladi. Ps b-n belgilanadi. P. tuzilişi vodorod atomiga öxşaydi, unda vodorod atomidagi proton örnida pozitron böladi. P.ni 1951 y.da ame-rikalik olim M. Deyç kaşf etgan. P. massasi ikkita elektron massasiga teng, ölçami vodorod atomi diametridan ikki hissa ortiqroq. P. asosiy va ğalayonlangan holatlarda bölişi mumkin. P. energiyasining asosiy sathi elektron va pozitron spinlarining özaro ta'siridan 2 ta satxga ajraladi. Ular orasidagi energiya farqi 8,41-10—* eV ga teng. Pastki sath antiparallel spinli zarralar (parapozitroniy)ning holatiga, yuqori sath esa parallel spinli zarralar (ortopozitroniy)ning holatiga moye tuşadi. P. juda kiska vakt (sekundning bir neça uluşiça) yaşaydi, annigilyatsiya tufayli pozitron va elektronlarga aylanadi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ПОЗИТРОНИЙ — мусбат заряди позитрон е+ ва электрон е~ дан ташкил топган зарра. Позитронларнинг модда атомлари б-н секин тўқнашувидан ҳосил бўлади. Ps б-н белгиланади. П. тузилиши водород атомига ўхшайди, унда водород атомидаги протон ўрнида позитрон бўлади. П.ни 1951 й.да аме-рикалик олим М. Дейч кашф этган. П. массаси иккита электрон массасига тенг, ўлчами водород атоми диаметридан икки ҳисса ортиқроқ. П. асосий ва ғалаёнланган ҳолатларда бўлиши мумкин. П. энергиясининг асосий сатҳи электрон ва позитрон спинларининг ўзаро таъсиридан 2 та сатхга ажралади. Улар орасидаги энергия фарқи 8,41-10—* эВ га тенг. Пастки сатҳ антипараллел спинли зарралар (парапозитроний)нинг ҳолатига, юқори сатҳ эса параллел спинли зарралар (ортопозитроний)нинг ҳолатига мое тушади. П. жуда киска вакт (секунднинг бир неча улушича) яшайди, аннигиляция туфайли позитрон ва электронларга айланади.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.