Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Prolin

    Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 402-b. — ziyouz.com

    Prolin PROLIN, a-pirrolidinkarbon kislota, C2H9O2N — rangsiz kristall modda. Mol. m. 115,1, suvda yaxşi, spirtda oz eriydi. 3 ta stereoizomeri ma'lum: D, L va DL (suyuklaniş t-rasi 205° dan 222° gaça). P. almaşti-rib böladigan aminokislota; kişi organizmida glutamin kislotadan sin-tezlanadi. Sintetik P.ni turli usulda oliş mumkin. L -P. barça oqsillar tarkibiga kiradi. Prolamin (boşoqli ösimliklar doni)da, kollagenda, r-kazein va elastinda köp. Insulin, ad-renokortikotrop gormon, gramitsidin S va b. biologik ahamiyati muhim pep-tidlar tarkibiga kiradi. D -P. ba'zi alkaloidlar tarkibida böladi. DL -P. 1900 y.da nemis kimyogari R. Vilş-tetter tomonidan sintez qilingan, nemis olimi E. Fişer 1901 y.da kazein gidrolizatidan ajratib olgan.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ПРОЛИН, а-пирролидинкарбон кислота, C2H9O2N — рангсиз кристалл модда. Мол. м. 115,1, сувда яхши, спиртда оз эрийди. 3 та стереоизомери маълум: D, L ва DL (суюкланиш т-раси 205° дан 222° гача). П. алмашти-риб бўладиган аминокислота; киши организмида глутамин кислотадан син-тезланади. Синтетик П.ни турли усулда олиш мумкин. L -П. барча оқсиллар таркибига киради. Проламин (бошоқли ўсимликлар дони)да, коллагенда, р-казеин ва эластинда кўп. Инсулин, ад-ренокортикотроп гормон, грамицидин С ва б. биологик аҳамияти муҳим пеп-тидлар таркибига киради. D -П. баъзи алкалоидлар таркибида бўлади. DL -П. 1900 й.да немис кимёгари Р. Вильш-теттер томонидан синтез қилинган, немис олими Э. Фишер 1901 й.да казеин гидролизатидан ажратиб олган.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.