Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Psixofizik masala

    Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 428-b. — ziyouz.com

    Psixofizik masala - keng ma'noda — psixik xususiyatlarning fizik hodisalar b-n munosabati, tor ma'noda — psixik va fiziologik (neyrogumoral) jarayonlar örtasidagi nisbat masalasi. 17-a. mexanistik falsafasida P.m.ni hal etişning 2 varianti vujudga keldi: psixofizik özaro ta'sir (Dekart; ong sezgilar va şu kabi orqali tana ta'sirida böladi va unga iroda b-n ta'sir etadi) va psixofizik parallelizm (psixik va fizik ja-rayonlarning parallel ravişda namoyon bölişi). Psixofizik parallelizmga G. V. Leybnits, N. Malbranş idealistik, D. Gartli (18-a.) materialistik mavqedan yondaşganlar va u 19-a. da keng ta-rqalgan. Dialektik materializm P.m.ni psixika voqelikni faol aks ettiruvçi xossadir deb tuşuniş asosida hal qiladi.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ПСИХОФИЗИК МАСАЛА - кенг маънода — психик хусусиятларнинг физик ҳодисалар б-н муносабати, тор маънода — психик ва физиологик (нейрогуморал) жараёнлар ўртасидаги нисбат масаласи. 17-а. механистик фалсафасида П.м.ни ҳал этишнинг 2 варианти вужудга келди: психофизик ўзаро таъсир (Декарт; онг сезгилар ва шу каби орқали тана таъсирида бўлади ва унга ирода б-н таъсир этади) ва психофизик параллелизм (психик ва физик жа-раёнларнинг параллел равишда намоён бўлиши). Психофизик параллелизмга Г. В. Лейбниц, Н. Мальбранш идеалистик, Д. Гартли (18-а.) материалистик мавқедан ёндашганлар ва у 19-а. да кенг та-рқалган. Диалектик материализм П.м.ни психика воқеликни фаол акс эттирувчи хоссадир деб тушуниш асосида ҳал қилади.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.