Qal'ai Qahqaha
Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 39–40-b. — ziyouz.com
Qal'ai Qahqaha — Ustruşona afşinlari qarorgohi. Tojikistondagi Şahristonsoy daryosining ğarbiy sohilida, hoz. Şahriston şaharçasi yaqinida joylaşgan. Umumiy maydoni taxm. 5 ga, atrofi mudofaa devori bilan öralgan. 8—10 m balandlikdagi ark va şahriston hududidan iborat. Şahriston hududida qorovul jangçilar uçun möljallangan bino xarobalari oçilgan. Arkda saroy qoldiqlari topilgan. Saroyning katta markaziy zali (18x12 m) da hukmdor taxti joylaşgan. «Kiçik zal» — ibodatxona, şuningdek, turar joylar, xöjalik inşootlari, aslahaxona xarobalari oçilgan. Saroy binosi devoriy rasmlar, yoğoç ustunlari va şiplari naqşlar bilan bezatilgan. Markaziy devoridagi 6 m li rasm kompozitsiyasida inson bolasini emizayotgan ona böri aks etgan. «Kiçik zal» devori ham boy bezatilgan. Unda bir guruh suvoriylar jang kiyimlarida nayza, tuğlar kötarib turli tusdagi otlarni çoptirib ketişmoqda. 3 boşli va 4 qölli ma'bud va 3 közli yovuz dev va hayvonlar aks etgan. Odamlar va quşlarning haykalçalari topilgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ҚАЛЪАИ ҚАҲҚАҲА — Уструшона афшинлари қароргоҳи. Тожикистондаги Шаҳристонсой дарёсининг ғарбий соҳилида, ҳоз. Шаҳристон шаҳарчаси яқинида жойлашган. Умумий майдони тахм. 5 га, атрофи мудофаа девори билан ўралган. 8—10 м баландликдаги арк ва шаҳристон ҳудудидан иборат. Шаҳристон ҳудудида қоровул жангчилар учун мўлжалланган бино харобалари очилган. Аркда сарой қолдиқлари топилган. Саройнинг катта марказий зали (18x12 м) да ҳукмдор тахти жойлашган. «Кичик зал» — ибодатхона, шунингдек, турар жойлар, хўжалик иншоотлари, аслаҳахона харобалари очилган. Сарой биноси деворий расмлар, ёғоч устунлари ва шиплари нақшлар билан безатилган. Марказий деворидаги 6 м ли расм композициясида инсон боласини эмизаётган она бўри акс этган. «Кичик зал» девори ҳам бой безатилган. Унда бир гуруҳ суворийлар жанг кийимларида найза, туғлар кўтариб турли тусдаги отларни чоптириб кетишмоқда. 3 бошли ва 4 қўлли маъбуд ва 3 кўзли ёвуз дев ва ҳайвонлар акс этган. Одамлар ва қушларнинг ҳайкалчалари топилган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.