Qarşi magistral kanali
Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 75–76-b. — ziyouz.com
Qarşi magistral kanali — Qarşi çöliga qurilgan irrigatsiya inşooti. Kanal Amudaryodan Pulizindon burnidan boşlanib şim. tomonga Tallimarjon suv omboritaça oqib boradi (boş maşina qismi 80 km ça), u yerdan kanalning özioqar qismi boşlanadi, Q.m.k.dan Qarşi çölining quyi zonasini suğoriş uçun Şörsoy tarmoği, yuqori zonasini suğoriş uçun Mirişkor tarmoği suv oladi. Kanalning 1navbati qurilişi 1965 yilda boşlanib, 1973 yilda nihoyasiga yetdi. Uz. 290 km (100 km dan köproq qismiga beton, betonplyonka qoplama yotqizilgan), boş qismidagi maksimal suv ötkaziş imkoniyati 195—220 m3/s ga yaqin, suv kuçli nasoslar bilan 6 bosqiçda 132 m balandlikka kötarib beriladi. Kanalning asosiy vazifasi Amudaryo suvini Qarşi çölidagi qurğoqçil, asosan, ğöza ekiladigan maydonlarga yetkazib beriş. Q.m.k.ning boş qismida umumiy quvvati 450 MVt bölgan 6 nasos st-yasi (36 nasos agregat) qurilgan. Nişon, Qarşi, Ğuzor, Koson va boşqalar tumanlarda 200 ming ga dan ziyod yer suğoriladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ҚАРШИ МАГИСТРАЛ КАНАЛИ — Қарши чўлига қурилган ирригация иншооти. Канал Амударёдан Пулизиндон бурнидан бошланиб шим. томонга Таллимаржон сув омборитача оқиб боради (бош машина қисми 80 км ча), у ердан каналнинг ўзиоқар қисми бошланади, Қ.м.к.дан Қарши чўлининг қуйи зонасини суғориш учун Шўрсой тармоғи, юқори зонасини суғориш учун Миришкор тармоғи сув олади. Каналнинг 1навбати қурилиши 1965 йилда бошланиб, 1973 йилда ниҳоясига етди. Уз. 290 км (100 км дан кўпроқ қисмига бетон, бетонплёнка қоплама ётқизилган), бош қисмидаги максимал сув ўтказиш имконияти 195—220 м3/с га яқин, сув кучли насослар билан 6 босқичда 132 м баландликка кўтариб берилади. Каналнинг асосий вазифаси Амударё сувини Қарши чўлидаги қурғоқчил, асосан, ғўза экиладиган майдонларга етказиб бериш. Қ.м.к.нинг бош қисмида умумий қуввати 450 МВт бўлган 6 насос ст-яси (36 насос агрегат) қурилган. Нишон, Қарши, Ғузор, Косон ва бошқалар туманларда 200 минг га дан зиёд ер суғорилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.