Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Qaşqarboldoq

    Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 107-b. — ziyouz.com

    Qaşqarboldoq — halqa şaklidagi isirğa turi (q. Boldoq). 18-asrda Farğona vodiysiga Qaşqardan köçib ötganlar keltirgan. Q.ning mahalliy an'analarga yaqinligi uni tez tarqalişini ta'minlagan. Oltin va kumuşdan tayyorlanadigan halqaning quyi qismidan örtasigaça nozik sim (gulli) panjaralar işlanib, markazi mayda ziğirak (yoki mayda marvarid) lar bilan gulşakllar hosil qilib töldiriladi, ba'zan feruza közlar, oltin yaproqçalar bilan boyitiladi.

    Halqaning quyi qismidagi panjarasimon guli hilol (yangi oy)ni eslatadi. Q.ning çiroyli şakli, nafis şabaka gullari, tilla va marvaridlar jilosi, zargarona işlanişi buyumga jozibadorlik baxş etadi. Bezaklarni turli şakl va hajmda işlab, buyumning yangi körinişlari yaratiladi.

    Q.: Boldoq

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    ҚАШҚАРБОЛДОҚ — ҳалқа шаклидаги исирға тури (қ. Болдоқ). 18-асрда Фарғона водийсига Қашқардан кўчиб ўтганлар келтирган. Қ.нинг маҳаллий анъаналарга яқинлиги уни тез тарқалишини таъминлаган. Олтин ва кумушдан тайёрланадиган ҳалқанинг қуйи қисмидан ўртасигача нозик сим (гулли) панжаралар ишланиб, маркази майда зиғирак (ёки майда марварид) лар билан гулшакллар ҳосил қилиб тўлдирилади, баъзан феруза кўзлар, олтин япроқчалар билан бойитилади.

    Ҳалқанинг қуйи қисмидаги панжарасимон гули ҳилол (янги ой)ни эслатади. Қ.нинг чиройли шакли, нафис шабака гуллари, тилла ва марваридлар жилоси, заргарона ишланиши буюмга жозибадорлик бахш этади. Безакларни турли шакл ва ҳажмда ишлаб, буюмнинг янги кўринишлари яратилади.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.