Qir
Manba: ÖzME, 11-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 152-b. — ziyouz.com
Qir — atrofidagi yerlardan bir oz kötarilib turgan. yassi yoki salgina gumbazsimon balandlik, tepalik, platolar. Pasttekisliklarga nisbat qilib, mutlaq bal. 200 m dan 500 m gaça deb qabul qilingan. Ba'zan bundan ham baland bölgan usti yassi past toğlar ham Q. deyiladi. Mas, Örta Rossiya, Volgaböyi, Qizilqum va Qoraqumdagi toğlar. Q.lar baland tekisliklar, toğlarning oqar suv, şamol, nuraş natijasida yemirilişidan, tektonik kötarilişlar natijasida hosil böladi. Q.lardan Özbekistonda çorva mollari uçun yaylov sifatida va bahorikor dehqonçilik qilişda foydalaniladi. Fargona vodiysi landşafti Örta Osiyodagi tipik Q.larga misol böladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ҚИР — атрофидаги ерлардан бир оз кўтарилиб турган. ясси ёки салгина гумбазсимон баландлик, тепалик, платолар. Пасттекисликларга нисбат қилиб, мутлақ бал. 200 м дан 500 м гача деб қабул қилинган. Баъзан бундан ҳам баланд бўлган усти ясси паст тоғлар ҳам Қ. дейилади. Мас, Ўрта Россия, Волгабўйи, Қизилқум ва Қорақумдаги тоғлар. Қ.лар баланд текисликлар, тоғларнинг оқар сув, шамол, нураш натижасида емирилишидан, тектоник кўтарилишлар натижасида ҳосил бўлади. Қ.лардан Ўзбекистонда чорва моллари учун яйлов сифатида ва баҳорикор деҳқончилик қилишда фойдаланилади. Фаргона водийси ландшафти Ўрта Осиёдаги типик Қ.ларга мисол бўлади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.