Qiz qal'asi
Manba: ÖzME, 10-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 120–121-b. — ziyouz.com
Qiz qal'asi — Ozarbayjondagi me'moriy yodgorlik (12-asr), qoya ustiga qurilgan mudofaa inşooti. Boku ş.da. Inşoot yuqoriga tomon torayib boradigan silindrsimon şaklda (bal. 27 m; devorining qalinligi poyde vorida 5 m, yuqorisida 4 m), şarq tomonidan yarim aylana şaklida turtib çiqqan qism bilan himoyalangan. Qal'a tarzlarining köndalang qovurğali tuzilişi öziga xos. Minora içi yassi toş gumbazlar bilan 8 tabaqa ga bölingan, 1qavati 2si bilan osma narvon bilan, qolganlari qalin devorga işlangan zinalar bilan özaro boğlangan; jan. qismidagi tuynuklar binoni yoritiş va şamollatişga xizmat qiladi, şu qismida quduq joilaşgan. Qavatlardagi zaruratxonalar sopol quvurlar orqali maxsus şaxta bilan boğlangan. Q.q. yuqori qismida «Dovudning öğli Ma'sud minorasi» deb yozilgan qufiy yozuvlar saklangan. Qq. özining me'moriy yeçimi hamda qovurğali tarzlari bilan qal'a me'morligida yagonadir.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ҚИЗ ҚАЛЪАСИ — Озарбайжондаги меъморий ёдгорлик (12-аср), қоя устига қурилган мудофаа иншооти. Боку ш.да. Иншоот юқорига томон торайиб борадиган цилиндрсимон шаклда (бал. 27 м; деворининг қалинлиги пойде ворида 5 м, юқорисида 4 м), шарқ томонидан ярим айлана шаклида туртиб чиққан қисм билан ҳимояланган. Қалъа тарзларининг кўндаланг қовурғали тузилиши ўзига хос. Минора ичи ясси тош гумбазлар билан 8 табақа га бўлинган, 1қавати 2си билан осма нарвон билан, қолганлари қалин деворга ишланган зиналар билан ўзаро боғланган; жан. қисмидаги туйнуклар бинони ёритиш ва шамоллатишга хизмат қилади, шу қисмида қудуқ жоилашган. Қаватлардаги заруратхоналар сопол қувурлар орқали махсус шахта билан боғланган. Қ.қ. юқори қисмида «Довуднинг ўғли Маъсуд минораси» деб ёзилган қуфий ёзувлар сакланган. Ққ. ўзининг меъморий ечими ҳамда қовурғали тарзлари билан қалъа меъморлигида ягонадир.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.