Qobil va Hobil
Manba: ÖzME, 11-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 186-b. — ziyouz.com
Qobil va Hobil — yahudiy, xristian va islom dini rivoyatlariga köra, Odamatoning ikki öğli. Q. va H. Bibliyada Kain va Avel deb tilga olingan. Rivoyatga köra, Odamato har farzand körganida 1 öğil va 1 qiz tuğilar edi. Ilgari tuğilgan öğil farzandiga 2-vaqtda tuğilgan qizni olib berar, şu tarzda insonlar köpa-yar edi. Qobil 1 qiz b-n, Hobil ham 1 qiz bilan egiz tuğildilar. Odamato qoidaga köra, Qobil bilan tuğilgan qizni Hobilga bermoqçi böldi. Lekin Qobil e'tiroz bildirdi. Şunda, Odamato, ikkovingiz Alloh yölida qurbonlik qilinglar, qaysi biringizning qurbonligingiz qabul bölsa, qizni öşanga nikohlab beraman dedi. Qobil dehqonçilik kasbidan topgan arzimas narsasini xudo yöliga ataydi. Hobil esa qöylari orasidan eng yaxşi bir qöçqorni tanlab qurbonlik qiladi. Şunda Hobilning qurbonligi qabul qilingani ma'lum böladi. Bundan ğazabga kelgan Qobil öz inisini öldiradi. Hobil ölimga yuz tutayotgan bölsa-da, akasiga qarşi qöl kötarmasligini, qotilni Alloh şubhasiz dözax bilan jazolaşini aytadi. Voqea bayon etilgan «Moida» surasidagi oyatlarda (5:27/30 —32/35) bir kişini nohaq öldiriş butun jamiyatni öldiriş, bir kişini halokatdan saklab qoliş esa butun jamiyatni asrab qolişdir, deb ta'kidlanadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ҚОБИЛ ВА ҲОБИЛ — яҳудий, христиан ва ислом дини ривоятларига кўра, Одаматонинг икки ўғли. Қ. ва Ҳ. Библияда Каин ва Авел деб тилга олинган. Ривоятга кўра, Одамато ҳар фарзанд кўрганида 1 ўғил ва 1 қиз туғилар эди. Илгари туғилган ўғил фарзандига 2-вақтда туғилган қизни олиб берар, шу тарзда инсонлар кўпа-яр эди. Қобил 1 қиз б-н, Ҳобил ҳам 1 қиз билан эгиз туғилдилар. Одамато қоидага кўра, Қобил билан туғилган қизни Ҳобилга бермоқчи бўлди. Лекин Қобил эътироз билдирди. Шунда, Одамато, икковингиз Аллоҳ йўлида қурбонлик қилинглар, қайси бирингизнинг қурбонлигингиз қабул бўлса, қизни ўшанга никоҳлаб бераман деди. Қобил деҳқончилик касбидан топган арзимас нарсасини худо йўлига атайди. Ҳобил эса қўйлари орасидан энг яхши бир қўчқорни танлаб қурбонлик қилади. Шунда Ҳобилнинг қурбонлиги қабул қилингани маълум бўлади. Бундан ғазабга келган Қобил ўз инисини ўлдиради. Ҳобил ўлимга юз тутаётган бўлса-да, акасига қарши қўл кўтармаслигини, қотилни Аллоҳ шубҳасиз дўзах билан жазолашини айтади. Воқеа баён этилган «Моида» сурасидаги оятларда (5:27/30 —32/35) бир кишини ноҳақ ўлдириш бутун жамиятни ўлдириш, бир кишини ҳалокатдан саклаб қолиш эса бутун жамиятни асраб қолишдир, деб таъкидланади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.