«Qöqon yoğ-moy» aksiyadorlik jamiyati
Manba: ÖzME, 11-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 467-b. — ziyouz.com
«Qöqon yoğ-moy» aksiyadorlik jamiyati - oziq-ovqat sanoatining yirik korxonasi. «Yoğ-moytamakisanoat» uyuşmasi tarkibiga kiradi. Oqlangan paxta yoği. distillangan yoğ kislotasi, kunjara, şulxa va b. mahsulotlar işlab çiqaradi. Özbekistonda paxta çigitidan moy oluvçi gidravlik pressli birinçi z-d bölgan korxona 1884 y.da işga tuşirilgan. 1910 y.dan Vadyayevlar savdo uyi tarkibiga kirgan. 1917 y.dagi Oktyabr töntarişiga qadar yiliga 6,5—7,5 ming t yoğ işlab çiqargan. 20-a.ning 30-y. larida bir neça marta rekonstrukpiya qilinib, qayta qurildi. 1947 y.dan sutkalik yoğ i.ç. quvvati 55—60 t ga yetkazildi. 1955 y.da yoğ ekstraksiya z-dining işga tuşirilişi bilan 1956 y.dan Qöqon yoğ-moy k-tiga aylantirildi. K-tning sutkalik yoğ i.ç. quvvati esa 125—130 t ga yetdi. K-tda 1962 y.da soapstok yoğ kislotalarini distillaş, 1965 y.da donador kunjara i.ç., 1968 y.da mitselladan gossipol ajratib oliş, söng tozalaş sexlari işga tuşirilgan. 1975 y.da k-t qoşida örik, şaf-toli danagidan, uzum, soya, anor, tarvuz, qovun. çakanda uruğidan yoğ işlab çiqaruvçi z-d qurildi va 80-y.lar oxiriga qadar meva-sabzavot danaklari va uruğlaridan olinadigan keng assortimentdagi yoğlar işlab çiqardi. 1994 y.dan oçiqturdagi akiiya-aorlik jamiyati va hoz. nomda. 90-y.larning 2-yarmidan zamonaviy çet el texnologik liniyalari bilan jihozlandi, çet el investitsiyalari jalb qilindi. 2001 y.da korxona quvvati 850—950 t/sutka çigitni qayta işlaşga yetkazildi. Mahsulotlari içki bozorda sotiladi, qöşni davlatlarga eksport qilinadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
«ҚЎҚОН ЁҒ-МОЙ» АКЦИЯДОРЛИК ЖАМИЯТИ - озиқ-овқат саноатининг йирик корхонаси. «Ёғ-мойтамакисаноат» уюшмаси таркибига киради. Оқланган пахта ёғи. дистилланган ёғ кислотаси, кунжара, шулха ва б. маҳсулотлар ишлаб чиқаради. Ўзбекистонда пахта чигитидан мой олувчи гидравлик прессли биринчи з-д бўлган корхона 1884 й.да ишга туширилган. 1910 й.дан Вадъяевлар савдо уйи таркибига кирган. 1917 й.даги Октябрь тўнтаришига қадар йилига 6,5—7,5 минг т ёғ ишлаб чиқарган. 20-а.нинг 30-й. ларида бир неча марта реконструкпия қилиниб, қайта қурилди. 1947 й.дан суткалик ёғ и.ч. қуввати 55—60 т га етказилди. 1955 й.да ёғ экстракция з-дининг ишга туширилиши билан 1956 й.дан Қўқон ёғ-мой к-тига айлантирилди. К-тнинг суткалик ёғ и.ч. қуввати эса 125—130 т га етди. К-тда 1962 й.да соапсток ёғ кислоталарини дистиллаш, 1965 й.да донадор кунжара и.ч., 1968 й.да мицелладан госсипол ажратиб олиш, сўнг тозалаш цехлари ишга туширилган. 1975 й.да к-т қошида ўрик, шаф-толи данагидан, узум, соя, анор, тарвуз, қовун. чаканда уруғидан ёғ ишлаб чиқарувчи з-д қурилди ва 80-й.лар охирига қадар мева-сабзавот данаклари ва уруғларидан олинадиган кенг ассортиментдаги ёғлар ишлаб чиқарди. 1994 й.дан очиқтурдаги акиия-аорлик жамияти ва ҳоз. номда. 90-й.ларнинг 2-ярмидан замонавий чет эл технологик линиялари билан жиҳозланди, чет эл инвестициялари жалб қилинди. 2001 й.да корхона қуввати 850—950 т/сутка чигитни қайта ишлашга етказилди. Маҳсулотлари ички бозорда сотилади, қўшни давлатларга экспорт қилинади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.