Qöqongul
Manba: ÖzME, 11-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 475-b. — ziyouz.com
Qöqongul QÖQONGUL, qaşqargul, astra — murakkabguldoşlar oilasiga mansub ikki turkum ösimliklarning umumiy nomi. 200 turi ma'lum. Şim. va Jan. Amerikada, Afrika, Osiyo va Yevropada keng tarqalgan. SaŞz1yerizning yagona turi — xitoy yoki bir yillik Q. (S. spşepz15) Xitoy va Yaponiyada yovvoyi holda ösadi, gullari yirik, savatçaga yiğilgan, rangi binafşa, qizil, oq, iyuldan to kuzgaça oçiladi. Bir yillik qatqat gulli va b. xillari manzarali Q.ning uruğboşisi hisoblanadi. 4 mingga yaqin madaniy navi bor. Ular bir-biridan şakli, tusi, böyi va gullarining joyla-şişi bilan farq qiladi. Q.ning ikkinçi Az1yeg turkumi turlarining barglari oddiy, ketma-ket joylaşgan köp yillik ötlardan taşkil topgan. Gullari, savatça, töpgullarga yiğilgan. Tundradan to örmon zonasigaça bölgan yamlovlar, daştlar, toğ zonalarida ösadi. Uruğidan köpaytiriladi. Hovli, boğlarda, xiyobonlarda manzarali ösimlik sifatida östiriladi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ҚЎҚОНГУЛ, қашқаргул, астра — мураккабгулдошлар оиласига мансуб икки туркум ўсимликларнинг умумий номи. 200 тури маълум. Шим. ва Жан. Америкада, Африка, Осиё ва Европада кенг тарқалган. СаШз1ерЬизнинг ягона тури — хитой ёки бир йиллик Қ. (С. спшепз15) Хитой ва Японияда ёввойи ҳолда ўсади, гуллари йирик, саватчага йиғилган, ранги бинафша, қизил, оқ, июлдан то кузгача очилади. Бир йиллик қатқат гулли ва б. хиллари манзарали Қ.нинг уруғбошиси ҳисобланади. 4 мингга яқин маданий нави бор. Улар бир-биридан шакли, туси, бўйи ва гулларининг жойла-шиши билан фарқ қилади. Қ.нинг иккинчи Аз1ег туркуми турларининг барглари оддий, кетма-кет жойлашган кўп йиллик ўтлардан ташкил топган. Гуллари, саватча, тўпгулларга йиғилган. Тундрадан то ўрмон зонасигача бўлган ямловлар, даштлар, тоғ зоналарида ўсади. Уруғидан кўпайтирилади. Ҳовли, боғларда, хиёбонларда манзарали ўсимлик сифатида ўстирилади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.