Qorakamar
Manba: ÖzME, 11-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 256-b. — ziyouz.com
Qorakamar — Surxondaryo viloyatidagi Kalif-Şerobod qator tepaliklarida joylaşgan toş davri makoni. 1875 y.da N.A.Mayev tomonidan tekşirilgan. Q.ning 3 ta ğoridan odamlar, otlar va itlarning qöpol çizilgan tasviri topilgan. N.A.Mayevning taxminiça, bu tasvirlar çöponlar tomonidan çizilgan. Keyinçalik 1940 y.da Surxondaryo viloyati ölkaşunoslik muzeyi (rahbari G.V.Parfenov) tomonidan tekşirilgan. Tekşirişlar natijasida bu yerda budda monastiri bölgani, u Eski Termizdagi Qoratepaga öxşaş ekanligi aniqlangan. 1987—88 y.larda Özbekiston san'atşunoslik ekspeditsiyasi va Surxondaryo viloyati ölkaşunoslik muzeyi tomonidan mukammal tekşirilgan. Q. ğor majmuasi P şaklidagi may-dondan (55x36) iborat, bir tomoni oçiq, qolgan tomonlari tuproq bilan öralgan, unda 2 yarus (qavat)da ğorlar joylaşgan. Pastki qavatda 3 ta ğor (uz. 10—12 m, kengligi 4—6 m, bal. 4 m yaqin). 2-qavatda unça katta bölmagan sun'iy ğorlar joylaşgan. Unda hayvonlar, ya'ni 2 örkaçli tuyalar, quş, inson kafti, qiliçlar, maxsus belgi — tamğa, devorga yozilgan 12, 15, 16-a.larga oid arab yozuvlari bor. Q.da baqtriy, yunon va rim yozuvlari ham topilgan.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ҚОРАКАМАР — Сурхондарё вилоятидаги Калиф-Шеробод қатор тепаликларида жойлашган тош даври макони. 1875 й.да Н.А.Маев томонидан текширилган. Қ.нинг 3 та ғоридан одамлар, отлар ва итларнинг қўпол чизилган тасвири топилган. Н.А.Маевнинг тахминича, бу тасвирлар чўпонлар томонидан чизилган. Кейинчалик 1940 й.да Сурхондарё вилояти ўлкашунослик музейи (раҳбари Г.В.Парфенов) томонидан текширилган. Текширишлар натижасида бу ерда будда монастири бўлгани, у Эски Термиздаги Қоратепага ўхшаш эканлиги аниқланган. 1987—88 й.ларда Ўзбекистон санъатшунослик экспедицияси ва Сурхондарё вилояти ўлкашунослик музейи томонидан мукаммал текширилган. Қ. ғор мажмуаси П шаклидаги май-дондан (55x36) иборат, бир томони очиқ, қолган томонлари тупроқ билан ўралган, унда 2 ярус (қават)да ғорлар жойлашган. Пастки қаватда 3 та ғор (уз. 10—12 м, кенглиги 4—6 м, бал. 4 м яқин). 2-қаватда унча катта бўлмаган сунъий ғорлар жойлашган. Унда ҳайвонлар, яъни 2 ўркачли туялар, қуш, инсон кафти, қиличлар, махсус белги — тамға, деворга ёзилган 12, 15, 16-а.ларга оид араб ёзувлари бор. Қ.да бақтрий, юнон ва рим ёзувлари ҳам топилган.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.