«Qudratli töda»
Manba: ÖzME, 11-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 344-b. — ziyouz.com
«Qudratli töda» «QUDRATLI TÖDA», «Yangi rus musiqa maktabi» — 1850—70 y.larda M.Balakirev, A.Borodin, S.Kyun, M.Musorgskiy, N.Rimskiy-Korsakov va b.ning hamkorligi natijasida yuzaga kelgan ijodiy yönaliş, kompozitorlar uyuşmasi. «Q.t.» a'zolari musiqada xalqçillik, milliy uslub, ğoyaviylik uçun kuraşgan, M.Glinka va A.Dargomijskiy an'analari hamda Ğarbiy Yevropa san'ati yutuqlarini rivojlantirib opera, simfonik musiqa, qöşiq va romans, kamer musiqa sohalarida samarali ijod qilişgan. Ular rus va b. xalq musiqa ijodi namunalaridan keng foydalanib, ularni qayta işlagan, asarlariga kiritgan. Şarq mavzulariga murojaat qilib, musiqiy oriyentalizm sohasida ham jahonşumul asarlar yaratişgan (Borodinning «Knyaz Igor» operasi, «Örta Osiyo» simfonik manzarasi, Rimskiykorsakovning «Şahrizoda» syuitasi va b.). «Q.t.» vakillari ijodi, ayniqsa, xalq kuylarini qayta işlaş sohasidagi yutuqlari rus va jahon musiqa san'ati (jumladan, Özbekiston kompozitorlik maktabi şakllanişi)ga katta ta'sir körsatdi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
«ҚУДРАТЛИ ТЎДА», «Янги рус мусиқа мактаби» — 1850—70 й.ларда М.Балакирев, А.Бородин, Ц.Кюн, М.Мусоргский, Н.Римский-Корсаков ва б.нинг ҳамкорлиги натижасида юзага келган ижодий йўналиш, композиторлар уюшмаси. «Қ.т.» аъзолари мусиқада халқчиллик, миллий услуб, ғоявийлик учун курашган, М.Глинка ва А.Даргомижский анъаналари ҳамда Ғарбий Европа санъати ютуқларини ривожлантириб опера, симфоник мусиқа, қўшиқ ва романс, камер мусиқа соҳаларида самарали ижод қилишган. Улар рус ва б. халқ мусиқа ижоди намуналаридан кенг фойдаланиб, уларни қайта ишлаган, асарларига киритган. Шарқ мавзуларига мурожаат қилиб, мусиқий ориентализм соҳасида ҳам жаҳоншумул асарлар яратишган (Бородиннинг «Князь Игорь» операси, «Ўрта Осиё» симфоник манзараси, Римскийкорсаковнинг «Шаҳризода» сюитаси ва б.). «Қ.т.» вакиллари ижоди, айниқса, халқ куйларини қайта ишлаш соҳасидаги ютуқлари рус ва жаҳон мусиқа санъати (жумладан, Ўзбекистон композиторлик мактаби шаклланиши)га катта таъсир кўрсатди.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.