Qurbonlik

Qurbonlik — xudoga yaqinlaşiş va uning rahm-şafqatiga sazovor böliş uçun xudo yöliga jonlik söyiş. Q. odati qad. zamonlarda köp xalqlar va qabilalarda bor edi. islomdan ilgarigi arablarda qullarni, öz farzandlarini qurbon qiliş odati bölgan. Qur'onning 108-Kavsar surasida xudo jannatdagi Kavsar hovu-zini ato etgani uçun jonlik söyib Q. qiliş haqida söz boradi. Siyrat Zamzam buloği suvi kamayib turganda Muhammad (sav)ning bobosi Abdulmut-talib suvni köpaytirişni xudodan tilab öz öğillaridan birini Q.ka atagani haqida rivoyat saqlanib qolgan. Davrlar ötişi bilan inson örniga hayvonni qurbon qiliş odatga aylangan. Bibliya rivoyatiga köra, Ibrohim (Av-raam) özining çin e'tiqodini isbotlaş uçun öz öğli Ishoq (Isaak)ni qurbon qilişga qaror qilganda xudo uni töxtatib, bolaning örniga qöçqor söyişni buyurgan (Bibliya, Borliq kitobi, 22-6o6, 1 —13-bandlar). Bu rivoyat Qur'onga aynan ötgan. Faqat Ibrohim öz öğli Ishoqni emas, balki 2-öğli Ismoilni Q. qilişga çoğlanadi (37- sura, 102—107-oyatlar). Islom dinida Q. haj marosimining qat'iy va majburiy qismlaridan biriga aylangan. Hajda iştirok etmagan musulmonlar qurbon hayiti kuni imkoniyatiga qarab Q. qilişi lozim hisoblanadi. Q. uçun söyiladigan hayvon — qöy, mol, tuya. Bir qöyni 1 kişi, qora-mol, tuyani esa bir kişidan to 7 kişigaça bir bölib Q. qilişi mumkinligi belgilangan.