Quyoşlilar
Manba: ÖzME, 11-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 357-b. — ziyouz.com
Quyoşlilar - sarkomas-tigoforalar tipiga mansub bir hujay-rali hayvonlar guruhi (ilgarigi kenja sinfi). Hujayrasining ölçami, odatda, 0,1—0,3 mm. Markaziy kapsu-lasining bölmasligi bilan nurlilardan farq qiladi. Şakli köpinça şarsimon, aksopodiylari (sitoplazmasidan çiquvçi nurlar) radial yönalişda böladi. Bunday aksopodiylar böylab mikronayçalar ötadi. Ayrim Q.da kremniy skeleti bor; boşqalarida skelet bölmaydi. Yadrosi 1 ta yoki bir neçta (ba'zan 200 tagaça). Jinssiz (2 ga böliniş yoki kurtaklaniş) va jinsiy (amyobasimon, ba'zan xivçinli game-talar hosil qilib) köpayadi. Noqulay şaroitda va jinsiy köpayişidan oldin sista hosil qiladi. Mikroskopik suvötlar, bir hujayralilar, oğizaylangiçlar va b. bilan oziqlanadi.
Asl matn (kirill, PDF'dagidek)
ҚУЁШЛИЛАР - саркомас-тигофоралар типига мансуб бир ҳужай-рали ҳайвонлар гуруҳи (илгариги кенжа синфи). Ҳужайрасининг ўлчами, одатда, 0,1—0,3 мм. Марказий капсу-ласининг бўлмаслиги билан нурлилардан фарқ қилади. Шакли кўпинча шарсимон, аксоподийлари (цитоплазмасидан чиқувчи нурлар) радиал йўналишда бўлади. Бундай аксоподийлар бўйлаб микронайчалар ўтади. Айрим Қ.да кремний скелети бор; бошқаларида скелет бўлмайди. Ядроси 1 та ёки бир нечта (баъзан 200 тагача). Жинссиз (2 га бўлиниш ёки куртакланиш) ва жинсий (амёбасимон, баъзан хивчинли гаме-талар ҳосил қилиб) кўпаяди. Ноқулай шароитда ва жинсий кўпайишидан олдин циста ҳосил қилади. Микроскопик сувўтлар, бир ҳужайралилар, оғизайлангичлар ва б. билан озиқланади.
Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.