Radiogeologiya

Radiogeologiya RADIOGEOLOGIYA, yadroviy geologiya — geologiyaning Yer modsasida tabiiy yadroviy özgariş qonuniyatlarini va ularning geologik jarayonlarda namoyon bölişini örganuvçi sohasi. «R» terminini fanga 1937 y. V. I. Vernadskiy kiritgan. R. yadro fizikasi, geokimyo, radiokimyo va kosmokimyo, geofizika b-n uzviy boğlangan. Bu soha asl R., izotop geologiya va mutlaq geoxronologiya (geoxronometriya) ga bölinadi. Asl. R.ga radioaktiv yemiriliş jarayonlari muhim bölgan barça geologik jarayon va hodisalar kiradi. R. tabiiy elementlar izotop tarkibining evolyutsiyasini örganadi. Radioaktiv parçalaniş tezligiga qarab minerallar va tok jinslarining mutlaq yoşi aniqlanadi (yana q. Massspektroskopiya); şunga asoslanib Yerda uning geologik tarixi davomida sodir bölgan geologik jarayonlarning ketmaketligi tiklanadi. Şuningdek, R. vazifasiga Yer pustila aksariyat Yer geotermikasi belgilovçi radioaktiv parçalaniş jarayonining energetika balansini örganiş; foydali qazilma konlarini izlaş va razvedka qilişning radiometrik metodlari asoslarini yaratiş; Yer pusti va atmosferada kosmik nurlaniş ta'sirida böladigan yadro reaksiyasini örganiş kiradi. R.ning bu sönggi yönalişi kosmogoniya — Koinot rivojlanişi jarayonida atom yadrosi evolyutsiyasini aniqdaş b-n umumiy vazifani hal etadi.