Raketa

Raketa (ital. rocchetta — pirpirak) — maxsus raketa yonilğisi (iş jismi) yonganda paydo böladigan kuç ta'sirida sarakatlanadigan uçuvçi apparat. Raketa yonilğisi turiga köra, qattiq yoqilgili va suyuq yonilğili xillarga bölinadi. Boşqariladigan va boşqarilmaydigan xillari bor. Boşqariladigani uçib ketayotganda öz yönalişini (trayektoriyasini) özgartirişi mumkin. Bir bosqiçli va köp bosqiçli R.lar bor. Köp bosqiçli R. zaxira yonilği solingan bulma, dvigatel qurilmasi, yonilği beriş tizimi, boşqariş organlari, apparatlari va b.dan iborat. U raketaning ma'lum bosqiçda uçişini ta'minlaydi. Yonilği zahirasi tugagaç, birinçi bosqiç R.ning uçişda davom etadigan boşqa bosqiçlaridan ajraladi. R.ning boşlanğiç (start) massasi bir neça ming tonnagaça bölişi mumkin. R. harbiy işda va kosmonavtikada qöllanadi. R. maxsus uçiriş qurilmalaridan uçiriladi. R. harbiy maqsadlarda, kosmosda, i.t. işlarida, xöjalik ehtiyojlari uçun işlatiladi. Kosmik R.larning yaratilişi rus olimlari K.E.Siolkovskiy, N.I.Kibalçiç, FL.Sander, V.P.Ptuşko, S.P.Korolyov, çet el olimlari R.Goddard, G.Obert va b. nomi b-n boğliq.