Asosiy mazmunga ötiş
Qidiriş…Ctrl K

    Şrift ölçami

    Raşiduddin

    Manba: ÖzME, 7-jild (2000–2005), «Özbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy naşriyoti · elektron nusxa: ziyouz.com kutubxonasi, 85–86-b. — ziyouz.com

    Raşiduddin RAŞIDUDDIN, töliq ismi Raşiduddin Fazlulloh ibn Imomuddavla Abulxayr Hamadoniy, at-Tabib (1247, Hamadon — 1318.18.7, Tabriz) — Eron tarixçisi va davlat arbobi. Hulokuiylaryaan Abaqaxon davri (1265—82)da saroy xizmatida bölgan. 1298—1317 y.lari Erondagi möğul xukmdorlari Ğozonxon, Uljaytuxon, Abu Sa'id saroyida vazir. Amalda davlatni idora etgan. R. taşabbusi b-n ötkazilgan Ğozonxon islohotlari mahalliy mulkdorlar ahvolini yengillaştirib, möğul amaldorlari özboşimçaligiga barham bergan. Mamlakatda xöjalik tiklana boşlagan, yerlar iqto tarzida möğul harbiy boşliqdariga bölib berilgan. R. vazirligi davrida mamlakatda eng yirik yer egasiga aylangan. 1318 y. R. mulkdorlar iğvosi b-n Uljaytuxonni zaqarlaşda ayblanib qatl qilingan.

    P. — yirik olim. U tarixdan taşqari tibbiyot, tabiiy fanlar va ilohiyotga doir risolalar yozgan. Uning «Jome attavorix» asari Hulokuiylar davlati tarkibidagi mamlakatlarning siyosiy, ijtimoiy va iqtisodiy tarixi, etn.si, tili böyiça muhim manbadir.

    Asl matn (kirill, PDF'dagidek)

    РАШИДУДДИН, тўлиқ исми Рашидуддин Фазлуллоҳ ибн Имомуддавла Абулхайр Ҳамадоний, ат-Табиб (1247, Ҳамадон — 1318.18.7, Табриз) — Эрон тарихчиси ва давлат арбоби. Ҳулокуийларяан Абақахон даври (1265—82)да сарой хизматида бўлган. 1298—1317 й.лари Эрондаги мўғул хукмдорлари Ғозонхон, Улжайтухон, Абу Саъид саройида вазир. Амалда давлатни идора этган. Р. ташаббуси б-н ўтказилган Ғозонхон ислоҳотлари маҳаллий мулкдорлар аҳволини енгиллаштириб, мўғул амалдорлари ўзбошимчалигига барҳам берган. Мамлакатда хўжалик тиклана бошлаган, ерлар иқто тарзида мўғул ҳарбий бошлиқдарига бўлиб берилган. Р. вазирлиги даврида мамлакатда энг йирик ер эгасига айланган. 1318 й. Р. мулкдорлар иғвоси б-н Улжайтухонни зақарлашда айбланиб қатл қилинган.

    P. — йирик олим. У тарихдан ташқари тиббиёт, табиий фанлар ва илоҳиётга доир рисолалар ёзган. Унинг «Жоме аттаворих» асари Ҳулокуийлар давлати таркибидаги мамлакатларнинг сиёсий, ижтимоий ва иқтисодий тарихи, этн.си, тили бўйича муҳим манбадир.

    Matn ÖzME'dan o'zgartirişsiz olingan, faqat yozuvi yangi alifboga o'girilgan. Qisqartmalar asl holida. Xato ko'rsangiz — xabar bering.